Πέμπτη, 14 Νοεμβρίου 2013

Μνήμη Στυλιανού Αλεξίου (1921 - 12 Νοεμβρίου 2013), ενός όψιμου αναγεννησιακού

Στιγμή

Λυτρώσου απ’ την επόμενη στιγμή,
πρόσεξε τη Στιγμή που τώρα τρέμει.
Μέσα σ’ αυτή, μακριά, σαν μουσική
κάθε παλιά στιγμή σου αγαπημένη.

Μέσα σ’ αυτή, το Σύμπαν το πλατύ,
που τόσοι Γαλαξίες το ‘χουν στέψει.
Σ’ αυτή κι οι αιώνες οι μελλοντικοί.
Απέραντη η Στιγμή - αν την προσέξεις.

από την ποιητική συλλογή του Στυλιανού Αλεξίου  Στίχοι επιστροφής  (2012) 
με ποιήματα γραμμένα στο διάστημα 1939 - 1999
(από την ιστοσελίδα an instant of inspiration, με παρουσίαση της Έλενας Σταγκουράκη)
O Στυλιανός Αλεξίου αρχαιολόγος, φιλόλογος πανεπιστημιακός δάσκαλος, συγγραφέας επιστημονικών μελετών, επιμελητής πολύ σημαντικών εκδόσεων, ποιητής και μεταφραστής, μεταξύ των άλλων του Σαίκσπηρ, συστηματικός ερευνητής των γραπτών πηγών του μεσαιωνικού και νεότερου Ελληνικού πολιτισμού, ιδιαίτερα της δημώδους βυζαντινής λογοτεχνίας, της Κρητικής Αναγέννησης και του Σολωμικού έργου, έζησε μια ζωή πλήρη ημερών και δημιουργικότητας. Το πνεύμα του ήταν παραγωγικό, διαυγές και δραστήριο μέχρι το τέλος. Προερχόταν από οικογένεια που διακρίθηκε για την πνευματική της προσφορά και ήταν ανεψιός της Έλλης Αλεξίου και της Γαλάτειας Καζαντζάκη. Ως αρχαιολόγος, ασχολήθηκε ερευνητικά με τη μινωική περίοδο, πραγματοποίησε πολλές ανασκαφές, ίδρυσε τα Μουσεία Χανίων και Αγίου Νικολάου. Δίδαξε στο Πανεπιστήμιο Κρήτης (1977-1988), αναγορεύτηκε επίτιμος διδάκτορας των πανεπιστημίων της Πάντοβας, της Αθήνας και της Κύπρου. Σοφός δάσκαλος και πνευματικός άνθρωπος με αναγεννησιακή πολυμορφία και ήθος, δυσεύρετα πράγματα στον μικρόψυχο καιρό μας.

Βιβλία του Στυλιανού Αλεξίου, μεταφράσεις, συμμετοχές σε συλλογικά έργα
  

Ποίηση και ποίηση - για τον Στυλιανό Αλεξίου, του Βασίλη Ρούβαλη, εφημερίδα "Αυγή" 15.5.2012
  Συνέντευξη στον Π. Γεωργουδή, "Ελευθεροτυπία" 5.11.2011
 
Του ίδιου, Με την μοναδική πένα του Στυλιανού Αλεξίου, ένθετο "Βιβλιοθήκη της Ελευθεροτυπίας", 20.11.2010 (από αναδημοσίευση στην ιστοσελίδα "Τετράδιο Εξόδου")

Στυλιανός Αλεξίου (1921 - 2013) : Ένα μικρό αφιέρωμα με βιογραφία και πλήρη εργογραφία, της ιστοσελίδας dim/art

από την ιστοσελίδα anemourion
«...Γνώρισα προσωπικά τον Ζήσιμο, όταν ήλθε για πολλές μέρες στην Κρήτη το καλοκαίρι του 1967, μαζί με την κόρη-του Πιερρέττα, μικρό κορίτσι τότε. Ήμουν διευθυντής του Μουσείου Ηρακλείου, και περνούσαμε μαζί τα βράδια στη δροσερή βεράντα, πάνω από τον υπαρκτό ακόμη τότε ωραίο κήπο. Ήξερα τις θέσεις του Ζήσιμου για τον Χριστιανισμό και το Βυζάντιο, και τις συμμεριζόμουν. Βλέπαμε ότι o αφιλοσόφητος νεότερος κόσμος με τα άψυχα οράματα-του (που είναι οικονομικά και τεχνολογικά), από πολύ καιρό είχε χάσει το νόημα και το κέντρο-του. Στην Κρήτη, το πράγματι πολύ χαμηλό βιοτικό επίπεδο βελτιωνόταν, με την ανάπτυξη, αλλά υπήρχαν και οι δυσάρεστες πλευρές. Η βάση της παραδοσιακής κοινωνίας, ο γεωργός, ο κτηνοτρόφος, ο ψαράς, ο μικροαστός, είχαν σε μεγάλη έκταση μεταλλαχθεί σε υπηρέτες του μαζικού τουρισμού. Η γεωργική γη καταστρεφόταν. Οι ακρογιαλιές της Κρήτης είχαν αρχίσει να σκεπάζονται από τυποποιημένα τουριστικά συγκροτήματα. Η στρατιωτική δικτατορία ευνοούσε τη νοοτροπία της συνεχούς αύξησης του κατά κεφαλήν εισοδήματος, όπως έλεγαν τότε. Πού θα οδηγούσε μακροπρόθεσμα ο μονόδρομος αυτός; Μήπως στη γενική διαφθορά; Λύνονταν πράγματι τα οικονομικά προβλήματα; Τί θα έφερνε η τηλεόραση που μόλις είχε εισαχθεί; Μήπως τη φλυαρία, την ασημαντολογία, την προχειρότητα, την κακή ταινία, το υπερβολικό άκουσμα μιας ξένης γλώσσας, τις ανορθογραφίες, τη βλακεία των διαφημίσεων, την ισοπέδωση; Τί μυαλό θα είχε η επόμενη γενιά, που θα μεγάλωνε με την τηλεόραση; Τα συζητούσαμε αυτά με τον Ζήσιμο. Δεν υπήρχαν ακόμη τότε τα ριάλιτι, ούτε η ολονύχτια τηλεόραση...
...O Ζήσιμος... με την ενημέρωση που είχε σε θέματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας και Ιστορίας, με βοήθησε, σε συγκεκριμένα σημεία, στην έκδοση της βυζαντινής ηρωικής ποίησης. Μου έδωσε πληροφορίες για το ρωσικό μεσαιωνικό κείμενο Λόγος του Igor, που παρουσιάζει αναλογίες με τα βυζαντινά ηρωικά τραγούδια. Μου έστειλε σε φωτοαντίγραφο ένα ολόκληρο δυσεύρετο βιβλίο, σχετικό με αραβικές πολιτικές δραστηριότητες στη Συρία του 12ου αιώνα, για τις όποιες υπάρχουν νύξεις στον Διγενή Ακρίτα του πολύτιμου χειρογράφου Εσκοριάλ...».
 
Update 24.11.2013 : Ο ομηρικός «οίνοψ πόντος»: τα χρώματα στους αρχαίους - του Στυλιανού Αλεξίου (από τεύχος 2 - 1986 του  περιοδικού Παλίμψηστον, της Βικελαίας Δημοτικής Βιβλιοθήκης του Ηρακλείου Κρήτης, αναδημοσιευμένο στα Ενθέματα της εφημερίδας «Αυγή»)

Βιτζέντζος Κορνάρος: Ο ποιητής του "Ερωτόκριτου" και της "Ερωφίλης", κύριος εκφραστής της Κρητικής Αναγέννησης - του Στυλιανού Αλεξίου, δημοσιευμένο στο ένθετο "Επτά ημέρες" της εφημερίδας "Καθημερινή", 9 Νοεμβρίου 1997 - αφιέρωμα "Η Σητεία χθές και σήμερα". 
Εδώ σε αρχείο pdf, στη σελίδα 18 -  ή μεγέθυνση με click στις παρακάτω εικόνες:

Ουίλιαμ Σαίκσπηρ:  Σονέτο LXV 
 
Αφού χαλκός και πέτρα και στεριά και κύμα
απ' τον πικρό θα σβήσουν νόμο του θανάτου,
ποια σωτηρία θα 'βρει εμπρός σ' αυτή τη λύσσα
η ομορφιά που έχει τη δύναμη ενός ρόδου;

Πώς η γλυκειά πνοή του Απρίλη θα βαστάξει
τις μέρες που μας πολιορκούν και μας χτυπούν,
όταν κ' οι πύργοι οι άπαρτοι ραγίζουν
κ' οι ατσαλένιες πόρτες πέφτουν με τα χρόνια;

Ω σκέψη μαύρη! αλίμονο μου, πού θα κρύψω
του Χρόνου τ' όμορφο στολίδι από το Χρόνο;
Ποιο χέρι τη γοργή πορεία του θα κρατήσει,
ποιος απ' τα νύχια του την ομορφιά θα σώσει;

  Κανείς! Μα ίσως, ω θαύμα, τούτο το μελάνι
  λαμπρή για πάντα την αγάπη μου θα κάνει.
 
 
Μετάφραση: Στυλιανός Αλεξίου

 
William Shakespeare:  Sonnet LXV 

Since brass, nor stone, nor earth, nor boundless sea,
But sad mortality o'ersways their power,
How with this rage shall beauty hold a plea,
Whose action is no stronger than a flower?

O! how shall summer's honey breath hold out,
Against the wrackful siege of battering days,
When rocks impregnable are not so stout,
Nor gates of steel so strong but Time decays?

O fearful meditation! where, alack,
Shall Time's best jewel from Time's chest lie hid?
Or what strong hand can hold his swift foot back?
Or who his spoil of beauty can forbid?

   O! none, unless this miracle have might,
   That in black ink my love may still shine bright.
 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Printfriendly

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:
Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:<br>Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι
Πως η αγάπη επουλώνει τη φθορά του κόσμου

Enrico Berlinguer (1981):

Enrico Berlinguer (1981):
Η ηθική διάσταση στην κρίση της πολιτικής

Danilo Kiš:

Danilo Kiš:
Συμβουλές σε νεαρούς συγγραφείς, και όχι μόνον

Wolfgang Münchau

Wolfgang Münchau
Ο συντάκτης οικονομικών θεμάτων Βόλφγκανγκ Μύνχάου (Der Spiegel - Financial Times)

Predrag Matvejević:

Predrag Matvejević:
Ο Ρωσο-Κροάτης ανιχνευτής και λάτρης του Μεσογειακού κόσμου

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο Φρανκφουρτιανός από τη Νεμπράσκα: Δικαιοσύνη & ελπίδα απέναντι στην ιδιοτέλεια των ελίτ

Azra Nuhefendić

Azra Nuhefendić
Η δημοσιογράφος με τις πολλές διεθνείς διακρίσεις, γράφει για την οριακή, γειτονική Ευρώπη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη
Όριο της Ευρώπης, οριακή Ευρώπη

Μάης του '36, Τάσος Τούσης

Μάης του '36, Τάσος Τούσης
Ο σκληρός Μεσοπόλεμος: η εποχή δοσμένη μέσα από τη ζωή ενός ανθρώπου - συμβόλου

Στον καιρό των τσιγγάνων και της μικρής Μαρίας

Ετικέτες

1968 αειφορία Αρχιτεκτονική Αυστρομαρξισμός Βαλκανική Βαρουφάκης βιοποικιλότητα Βρετανία Γαλλία Γερμανία Γκράμσι Εκπαίδευση ΕΚΤ Ελεφάντης Ενέργεια Επισφάλεια Ευρωκομμουνισμός ΗΠΑ Ήπειρος Θεοδωράκης Θεσσαλονίκη Ινστιτούτο Bruegel Ισπανία ιστορία Ιταλία Κέϋνς Κίνα Κινηματογράφος Κλιματική αλλαγή Κοινοτισμός κοινωνική ανισότητα Κορνήλιος Καστοριάδης Κοσμάς Ψυχοπαίδης Κύπρος Λιάκος Α. Λογοτεχνία Μάνεσης Μάξ Βέμπερ Μάρξ Μαρωνίτης Μέσα Ενημέρωσης Μεσόγειος Μιχ. Παπαγιαννάκης Μουσική Μπερλινγκουέρ Νεοναζισμός Νεοφιλελευθερισμός Νίκος Πουλαντζάς Ο τόπος Οικολογία Π. Κονδύλης Παιδεία Πολωνία Πράσινοι Προσφυγιά Ρήγας Ρίτσος Ρωσία Σεφέρης Σολωμός Σοσιαλδημοκρατία συνδικαλισμός Σχολή Φραγκφούρτης Ταρκόφσκι Τουρκία Τράπεζες Τρομοκρατία Τσίπρας Φιλελευθερισμός Φιλοσοφία Φούσκα ακινήτων Χαλκιδική Χρήστος Γιανναράς Χριστιανισμός André Gorz Azra Nuhefendić Christopher Lasch Claus Offe Colin Crouch Ernst Bloch Ernst-W. Böckenförde Fischer Franklin Roosevelt Grexit Habermas J. Augstein Krugman Laclau Le Corbusier Louis Althusser Marc Mazower Matvejević Mudde Niels Kadritzke Ralf Dahrendorf Stiglitz Streeck T. S. Eliot Ulrich Beck Ulrike Guérot Umberto Eco Wallerstein Walter Benjamin Wolfgang Münchau Žižek Zygmunt Bauman

Song for the Unification (Zbigniew Preisner -
Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube

Song for the Unification (Zbigniew Preisner - <br>Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων,
ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον...
Ἡ ἀγάπη ...πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει...
Νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα·
μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη (προς Κορινθ. Α΄ 13)

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης
Νταβίντ Γκρόσμαν: Το πένθος του πατέρα και της Ιστορίας

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη
Μια ιστορία προσφυγιάς, στη Λέσβο και στη Νορβηγία

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Erik Stokstad («Science»): New rice variety could feed the planet without warming it

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα
Τα μικροκλίματα της Ελλάδας, εξασφαλίζουν μεγάλη βιοποικιλότητα μανιταριών (Βασιλική Χρυσοστομίδου, «Καθημερινή», αναδημοσίευση «Δασαρχείο»)

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»
«Είμαι βραχυπρόθεσμα απαισιόδοξος αλλά μακροπρόθεσμα αισιόδοξος»

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin
Ο 21ος αιώνας: Ένας κόσμος χωρίς την αριστερά (“Kultura Liberalna” - Πολωνία, αγγλικά)

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο
Η λογοτεχνική δημοσιογραφία στα καλύτερά της - Azra Nuhefendić

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος - του Μικαέλ Λεβύ

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος   - του Μικαέλ Λεβύ
- «Με ποιανού το μέρος είστε κύριε Κάρολ»; - «Είμαι με τον εαυτό μου»

Jürgen Habermas

Jürgen Habermas
¨Ολα τα κείμενα από το περιοδικό "Blätter für deutsche und internationale Politik"
(pdf, Γερμανικά)

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι
Φιλελεύθεροι και «μαρξιστές» νάρκισσοι της «γενιάς του '68» στη Δύση, ποτέ δεν θα καταλάβουν γιατί προτίμησε το μνήμα για να μη παραιτηθεί από την αξιοπρέπειά της. Η αδιαφορία τους είναι φυσικό επακόλουθο της ιδεολογίας και της νοοτροπίας τους

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν
Η Μαρία ανήκει και στους δύο κόσμους, αλλά και σε κανέναν από αυτούς. Οὐ γὰρ ἔχομεν ὧδε μένουσαν πόλιν. Αντεπεξέρχεται όσο καλύτερα μπορεί στις απαιτήσεις των μεν και των δε, χωρίς να διστάζει να στηλώσει το κορμάκι της όταν διακυβεύονται οι αρχές της. Δε θέλει να τη φωτογραφίζουν, να την αναγκάζουν να ακούει ποπ μουσική, να λέει ψέματα, να αφίσταται των αξιών της. Δεν είναι ψόφιο ψάρι· πάει ενάντια στο ρεύμα. Θα θυσιάσει τη ζωή της για να μιλήσει επιτέλους ο τετράχρονος αδερφός της, που αρχίζει να θεωρείται αυτιστικός από ιατρούς και οικογένεια : μόλις ξεψυχήσει, ο αδερφός της αρχίζει να μιλάει - του Ν. Ράπτη

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)
Ο ήπιος επαναστάτης χωρίς δόγμα με τον φιλελεύθερο υποστηρικτή της κοινωνικής δικαιοσύνης και του Κέϋνς - Υπερβάσεις «φραγμάτων» σε μια εποχή που η Πολιτική γραφόταν με κεφαλαίο «Π»

The Roosevelt Institute

The Roosevelt Institute
Ελεωνόρα και Φραγκλίνος Ρούσβελτ - Πολιτική για καιρούς οικονομικής κρίσης

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate
Οι οραματισμοί του Ζαν Μονέ για την ενωμένη Ευρώπη και η αντιμετώπιση της κρίσης
- του Strobe Talbott (The Brookings Essay)

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο
Η ποίηση στα σκοτεινότερά της και στα καλύτερά της
Εισαγωγή, σημειώσεις, σχόλια, μετάφραση: Ιωάννα Αβραμίδου

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα
Ένας ρόλος για τα κατοικίδια στους χώρους της εξουσίας

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο
(πέθανε τον Μάïο του 2014)

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο <br>(πέθανε τον Μάïο του 2014)
Ο σκύλος - σύμβολο μιας σκληρής εποχής, η προσωπικότητα του 2011 (Time)

Φιλιά εις τα παιδιά

Φιλιά εις τα παιδιά
Ένα κομμάτι Θεσσαλονίκης του χθές και του σήμερα

Street Art Utopia

Street Art Utopia
We declare the world as our canvas

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο καταναλωτισμός υπονομεύει τις αξίες της σταθερότητας και της αφοσίωσης, προπαγανδίζει
την καταστροφή της οικογενειακής ζωής (φωτ. από τον ιστότοπο Eagainst.com)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)
Ο τελευταίος φιλόσοφος - τι ζητά η φιλοσοφία σ' αυτούς τους δύσκολους καιρούς;

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ
Hθικολόγος, συντηρητικός, εργατιστής, προπαγανδιστής της λιτότητας;¨Η επικριτής του καταναλωτισμού και της σπατάλης, για μια άλλη πολιτική ηθική, για τον "μικρό" πολίτη;

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»