Πέμπτη, 7 Μαρτίου 2013

Η τραγωδία της Ιταλίας, η φάρσα της Ιταλίας

του Βόλφγκανγκ Μύνχάου
  
© Der Spiegel
 
Το εκλογικό αποτέλεσμα στην Ιταλία δεν ήταν "ατύχημα" - είναι επεισόδιο του δεύτερου μέρους μιας τραγωδίας: Στην δεκαετία του 1930 η πολιτική της λιτότητας μέχρι θανάτου κατέστρεψε τον "Κανόνα του χρυσού", τώρα καταστρέφει το Ευρώ.
 
Ο Κάρολος Μάρξ πραγματικά θα διασκέδαζε με τις πρόσφατες Ιταλικές εκλογές. Το έργο του "Η 18η Μπρυμαίρ του Λουδοβίκου Βοναπάρτη" άρχιζε με την φράση: "Ο Χέγκελ παρατήρησε κάποτε, ότι όλα τα μεγάλα γεγονότα και πρόσωπα της παγκόσμιας ιστορίας, επαναλαμβάνονται κατά κάποιο τρόπο δυό φορές. Ξέχασε όμως να προσθέσει: Την μία φορά ως μεγάλη τραγωδία, την άλλη φορά ως φάρσα". Ο Μάρξ αναφερόταν στο πραξικόπημα του Λουδοβίκου Ναπολέοντος Βοναπάρτη το 1851, και το συνέκρινε με το πραξικόπημα του μεγάλου θείου του το 1799.
Παρόμοιος αταίριαστος παραλληλισμός μπορεί να γίνει ανάμεσα στην Γερμανία των αρχών της δεκαετίας του 1930 και στην σημερινή Ιταλία. Και στις δύο περιπτώσεις υπήρχε ένα σύστημα σταθερών συναλλαγματικών ισοτιμιών, τότε ο "Κανόνας του χρυσού", σήμερα το Ευρώ. Το κατεστημένο εκείνης της εποχής εφάρμοσε μια πολιτική pro-κυκλικής τρέλλας, λιτότητα μέσα την ύφεση, που οδήγησε σε μαζική ανεργία και σε παγίδα δημόσιου χρέους. Τότε στη Γερμανία, η Μεγάλη Ύφεση τέλειωσε με μια τραγωδία. Τώρα η Ιταλία προτίμησε έναν κωμικό.Ο Γκρίλλο είναι αρχηγός του πιό μεγάλου χωριστού κόμματος στην Ιταλική Βουλή και τα άλλα κόμματα δεν ξέρουν τώρα πώς θα μπορέσουν να σχηματίσουν κυβέρνηση.
Λιγότερο κωμικό είναι, ότι το κλίμα εξέγερσης στην Ιταλία δεν θα παρασύρει μόνον το κατεστημένο, αλλά ίσως και το Ευρώ, τουλάχιστον στην Ιταλία. Το Ευρώ ήταν το πιό σημαντικό θέμα της προεκλογικής εκστρατείας του Γκρίλλο.

Οι πολιτικές και οικονομικές εξελίξεις ενισχύουν τον κωμικό. Απ' όσα ξέρουμε για τον Γκρίλλο, είναι δημοκράτης. Σε καμμιά περίπτωση δεν είναι  δεξιός - σε αντίθεση με τις εθνικιστικές κλίσεις  των Γερμανών ευρωσκεπτικιστών, που είναι έτοιμοι να φτιάξουν ένα νέο κόμμα.
  
Ο Γκρίλλο υποστηρίζεται από σημαντικούς οικονομικους επιστήμονες. Ο νομπελίστας Πωλ Κρούγκμαν συζήτησε μαζί του σε τηλεδιάσκεψη. Ο νομπελίστας Τζόζεφ Στίγκλιτζ είναι σύμβουλός του σε θέματα οικονομικής πολιτικής, μαζί με τον Γάλλο Ζάν-Πώλ Φιτουσί. Το κίνημα "Πέντε Αστέρων" του Γκρίλλο δεν είναι μεγεθυμένη παραλλαγή του "Κόμματος Πειρατών". Οι ψηφοφόροι του προέρχονται κυρίως από το αριστερό στρατόπεδο. Ο Γκρίλλο ενσαρκώνει την διαμαρτυρία εναντίον του κατεστημένου, η οικονομική πολιτική του οποίου δεν είναι πολιτικά εφαρμόσιμη και δεν λειτουργεί οικονομικά. Έτσι ο Γκρίλλο γίνεται με έμμεσο τρόπο ακόμη και αντιπολιτευόμενος πολιτικός ηγέτης μέσα στην Γερμανία - αφού σε τελευταία ανάλυση, είναι η πολιτική της Άνγκελα Μέρκελ αυτή που ωθεί την Ευρώπη σε ασύμμετρη προσαρμογή.
 
Η Ιταλική οικονομία συνεχίζει να εξασθενεί.
Οι Ευρωπαικές ελίτ δεν μπορούν πιά να κατανοήσουν τον πραγματικό κόσμο, επειδή ποτέ δεν απασχόλησαν σοβαρά το μυαλό τους με την Μεγάλη Υφεση της δεκαετίας του 1930. Επαναλαμβάνουν λοιπόν όλα τα λάθη του παρελθόντος. Όπως και οι προκάτοχοί τους, εφαρμόζουν τα μικρο-λογιστικά της οικονομικής των επιχειρήσεων στα Δημόσια οικονομικά, και υποτιμούν τα καταστροφικά δυναμικά αποτελέσματα μιας τέτοιας πολιτικής. Δεν κατανοούν το "φαινόμενο Γκρίλλο" ούτε στην πολιτική ούτε στην οικονομική του διάσταση.
Εν τω μεταξύ η Ιταλική οικονομία συνεχίζει να εξασθενεί. Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία, τα επιτόκια των επιχειρηματικών δανείων στην Ιταλία και στην Ισπανία κινούνται και πάλι ανοδικά. Η επίδραση του προγράμματος της ΕΚΤ για αγορές κρατικών ομολόγων έχει σχεδόν εξαντληθεί. Οι επενδύσεις στον ιδιωτικό τομέα μειώνονται. Η ιδιωτική και δημόσια κατανάλωση μειώνεται. Η πτώση του ΑΕΠ του 2012 μετατρέπεται σε ύφεση του 2013. Το εκλογικό αποτέλεσμα του Φεβρουαρίου σε καμμιά περίπτωση δεν ήταν ένα "ατύχημα" στην λειτουργία της δημοκρατίας, που μπορεί να διορθωθεί με νέες εκλογές. ¨Ολο και πιο πολλοί ψηφοφόροι κλίνουν προς τον Γκρίλλο.
 
Και τώρα, το εντελώς ζαλισμένο Ιταλικό κατεστημένο αντιδρά με το τυπικό αντανακλαστικό που τα κάνει όλα χειρότερα. Αναζητούν μια κυβέρνηση "ειδικών", έναν νέο Μάριο Μόντι, ίσως τον ίδιο τον Μόντι. Μή λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτός ήλθε στις εκλογές τελευταίος. Ίσως θα εμφανισθεί κάτι διαφορετικό - κάποιος που θα επαναλάβει εξελιγμένη την αφήγηση του Μόντι, αλλά δεν θα μπορεί ν' αλλάξει κάτι στην κατάσταση της Ιταλίας. Για να φέρουν σε πέρας τις πραγματικά σημαντικές μεταρρυθμίσεις - το τέλος της πολιτικής των περιστολών, πολιτικές μεταρρυθμίσεις, απελευθέρωση του τομέα των υπηρεσιών - χρειάζονται πραγματική κυβέρνηση. Η μοναδική δυνατότητα χωρίς να κάνουν νέες εκλογές θα ήταν ένας μεγάλος συνασπισμός του Μπερσάνι με τον Μπερλουσκόνι. Αλλά αυτό σκοντάφτει στην εχθρότητα μεταξύ των δύο πρωταγωνιστών.
  
Είμαστε λοιπόν μπροστά σε ένα κύκλο εκλογικών αναμετρήσεων, τεχνοκρατικής κυβέρνησης, νέων εκλογών, πιθανής νίκης του Γκρίλλο, και ίσως μπροστά σε μια φάση που θα μπορούσε να καταλήξει στην έξοδο της Ιταλίας απο την Ευρωζώνη. Όσο υπάρχει αυτό το θέμα, κανείς δεν θα επενδύει στην Ιταλία. Το τραύμα της εξόδου θα γίνεται αυτοεκπληρούμενη προφητεία.
Σε αντίθεση με την Γερμανία της δεκαετίας του 1930, η Ιταλία παραμένει μια ειρηνική δημοκρατία. Αυτό είναι αληθινά καλό νέο. Η ιστορία είναι λοιπόν και μάθημα από γεγονότα που δεν επαναλαμβάνονται ακριβώς όμοια. Αλλά μια πλευρά αυτής της ιστορικής σύγκρισης είναι ακριβώς ταυτόσημη: Τότε η πολιτική της λιτότητας μέχρι θανάτου κατέστρεψε τον "Κανόνα του χρυσού". Τώρα καταστρέφει το Ευρώ.

 
Η ανάλυση δημοσιεύθηκε στον Spiegel 7/3/2013

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Printfriendly

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:
Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:<br>Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι
Πως η αγάπη επουλώνει τη φθορά του κόσμου

Enrico Berlinguer (1981):

Enrico Berlinguer (1981):
Η ηθική διάσταση στην κρίση της πολιτικής

Danilo Kiš:

Danilo Kiš:
Συμβουλές σε νεαρούς συγγραφείς, και όχι μόνον

Wolfgang Münchau

Wolfgang Münchau
Ο συντάκτης οικονομικών θεμάτων Βόλφγκανγκ Μύνχάου (Der Spiegel - Financial Times)

Predrag Matvejević:

Predrag Matvejević:
Ο Ρωσο-Κροάτης ανιχνευτής και λάτρης του Μεσογειακού κόσμου

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο Φρανκφουρτιανός από τη Νεμπράσκα: Δικαιοσύνη & ελπίδα απέναντι στην ιδιοτέλεια των ελίτ

Azra Nuhefendić

Azra Nuhefendić
Η δημοσιογράφος με τις πολλές διεθνείς διακρίσεις, γράφει για την οριακή, γειτονική Ευρώπη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη
Όριο της Ευρώπης, οριακή Ευρώπη

Μάης του '36, Τάσος Τούσης

Μάης του '36, Τάσος Τούσης
Ο σκληρός Μεσοπόλεμος: η εποχή δοσμένη μέσα από τη ζωή ενός ανθρώπου - συμβόλου

Στον καιρό των τσιγγάνων και της μικρής Μαρίας

Ετικέτες

1968 αειφορία Αρχιτεκτονική Αυστρομαρξισμός Βαλκανική βιοποικιλότητα Βρετανία Γαλλία Γερμανία Γκράμσι Εκπαίδευση ΕΚΤ Ελεφάντης Ενέργεια Επισφάλεια Ευρωκομμουνισμός ΗΠΑ Ήπειρος Θεοδωράκης Θεσσαλονίκη Ιβάν Κράστεφ Ινστιτούτο Bruegel Ισπανία ιστορία Ιταλία Κέϋνς Κίνα Κινηματογράφος Κλιματική αλλαγή Κοινοτισμός κοινωνική ανισότητα Κορνήλιος Καστοριάδης Κοσμάς Ψυχοπαίδης Κύπρος Λιάκος Α. Λογοτεχνία Μάνεσης Μάξ Βέμπερ Μάρξ Μαρωνίτης Μέσα Ενημέρωσης Μεσόγειος Μεταπολίτευση Μιχ. Παπαγιαννάκης Μουσική Μπερλινγκουέρ Νεοναζισμός Νεοφιλελευθερισμός Νίκος Πουλαντζάς Νίτσε Ο τόπος Οικολογία Π. Κονδύλης Παιδεία Πολωνία Πράσινοι Προσφυγιά Ρήγας Ρίτσος Ρωσία Σεφέρης Σολωμός Σοσιαλδημοκρατία Σχολή Φραγκφούρτης Ταρκόφσκι Τουρκία Τρομοκρατία Τσίπρας Φιλελευθερισμός Φιλοσοφία Χαλκιδική Χρήστος Γιανναράς Χριστιανισμός André Gorz Azra Nuhefendić Balibar Carl Schmitt Christopher Lasch Claus Offe Colin Crouch Ernst Bloch Fischer Franklin Roosevelt Grexit Habermas J. Augstein Jan-Werner Müller Krugman Laclau Le Corbusier Louis Althusser Marc Mazower Matvejević Miroslav Krleža Mudde Niels Kadritzke Stiglitz Streeck T. S. Eliot Ulrich Beck Ulrike Guérot Umberto Eco Wallerstein Walter Benjamin Wolfgang Münchau Žižek Zygmunt Bauman

Song for the Unification (Zbigniew Preisner -
Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube

Song for the Unification (Zbigniew Preisner - <br>Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων,
ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον...
Ἡ ἀγάπη ...πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει...
Νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα·
μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη (προς Κορινθ. Α΄ 13)

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης
Νταβίντ Γκρόσμαν: Το πένθος του πατέρα και της Ιστορίας

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη
Μια ιστορία προσφυγιάς, στη Λέσβο και στη Νορβηγία

Luka Lisjak Gabrijelčič: Χάννα Άρεντ, τα πρώτα χρόνια

Luka Lisjak Gabrijelčič: Χάννα Άρεντ, τα πρώτα χρόνια
Hannah Arendt, zgodnja leta (στο Razpotja - Σλοβενικά)

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Erik Stokstad («Science»): New rice variety could feed the planet without warming it

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα
Τα μικροκλίματα της Ελλάδας, εξασφαλίζουν μεγάλη βιοποικιλότητα μανιταριών (Βασιλική Χρυσοστομίδου, «Καθημερινή», αναδημοσίευση «Δασαρχείο»)

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»
«Είμαι βραχυπρόθεσμα απαισιόδοξος αλλά μακροπρόθεσμα αισιόδοξος»

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin
Ο 21ος αιώνας: Ένας κόσμος χωρίς την αριστερά (“Kultura Liberalna” - Πολωνία, αγγλικά)

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο
Η λογοτεχνική δημοσιογραφία στα καλύτερά της - Azra Nuhefendić

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος - του Μικαέλ Λεβύ

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος   - του Μικαέλ Λεβύ
- «Με ποιανού το μέρος είστε κύριε Κάρολ»; - «Είμαι με τον εαυτό μου»

Jürgen Habermas

Jürgen Habermas
¨Ολα τα κείμενα από το περιοδικό "Blätter für deutsche und internationale Politik"
(pdf, Γερμανικά)

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι
Φιλελεύθεροι και «μαρξιστές» νάρκισσοι της «γενιάς του '68» στη Δύση, ποτέ δεν θα καταλάβουν γιατί προτίμησε το μνήμα για να μη παραιτηθεί από την αξιοπρέπειά της. Η αδιαφορία τους είναι φυσικό επακόλουθο της ιδεολογίας και της νοοτροπίας τους

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν
Η Μαρία ανήκει και στους δύο κόσμους, αλλά και σε κανέναν από αυτούς. Οὐ γὰρ ἔχομεν ὧδε μένουσαν πόλιν. Αντεπεξέρχεται όσο καλύτερα μπορεί στις απαιτήσεις των μεν και των δε, χωρίς να διστάζει να στηλώσει το κορμάκι της όταν διακυβεύονται οι αρχές της. Δε θέλει να τη φωτογραφίζουν, να την αναγκάζουν να ακούει ποπ μουσική, να λέει ψέματα, να αφίσταται των αξιών της. Δεν είναι ψόφιο ψάρι· πάει ενάντια στο ρεύμα. Θα θυσιάσει τη ζωή της για να μιλήσει επιτέλους ο τετράχρονος αδερφός της, που αρχίζει να θεωρείται αυτιστικός από ιατρούς και οικογένεια : μόλις ξεψυχήσει, ο αδερφός της αρχίζει να μιλάει - του Ν. Ράπτη

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)
Ο ήπιος επαναστάτης χωρίς δόγμα με τον φιλελεύθερο υποστηρικτή της κοινωνικής δικαιοσύνης και του Κέϋνς - Υπερβάσεις «φραγμάτων» σε μια εποχή που η Πολιτική γραφόταν με κεφαλαίο «Π»

The Roosevelt Institute

The Roosevelt Institute
Ελεωνόρα και Φραγκλίνος Ρούσβελτ - Πολιτική για καιρούς οικονομικής κρίσης

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate
Οι οραματισμοί του Ζαν Μονέ για την ενωμένη Ευρώπη και η αντιμετώπιση της κρίσης
- του Strobe Talbott (The Brookings Essay)

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο
Η ποίηση στα σκοτεινότερά της και στα καλύτερά της
Εισαγωγή, σημειώσεις, σχόλια, μετάφραση: Ιωάννα Αβραμίδου

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα
Ένας ρόλος για τα κατοικίδια στους χώρους της εξουσίας

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο
(πέθανε τον Μάïο του 2014)

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο <br>(πέθανε τον Μάïο του 2014)
Ο σκύλος - σύμβολο μιας σκληρής εποχής, η προσωπικότητα του 2011 (Time)

Φιλιά εις τα παιδιά

Φιλιά εις τα παιδιά
Ένα κομμάτι Θεσσαλονίκης του χθές και του σήμερα

Street Art Utopia

Street Art Utopia
We declare the world as our canvas

Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας & Ανάπτυξης:
Γιατί μεγαλώνει διαρκώς η κοινωνική ανισότητα

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο καταναλωτισμός υπονομεύει τις αξίες της σταθερότητας και της αφοσίωσης, προπαγανδίζει
την καταστροφή της οικογενειακής ζωής (φωτ. από τον ιστότοπο Eagainst.com)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)
Ο τελευταίος φιλόσοφος - τι ζητά η φιλοσοφία σ' αυτούς τους δύσκολους καιρούς;

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ
Hθικολόγος, συντηρητικός, εργατιστής, προπαγανδιστής της λιτότητας;¨Η επικριτής του καταναλωτισμού και της σπατάλης, για μια άλλη πολιτική ηθική, για τον "μικρό" πολίτη;

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»