O ιστοχώρος συνεχίζει τη λειτουργία του σε ΝΕΑ διεύθυνση: Κρίση και Κριτική

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μουσική. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μουσική. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 25 Δεκεμβρίου 2018

Zbigniew Preisner: Song For The Unification of Europe (από την Α' Επιστολή προς Κορινθίους του Αποστόλου Παύλου, ερμηνεία Elżbieta Towarnicka - video)

Από την μουσική που έγραψε για την Μπλε Ταινία της τριλογίας «Τρία χρώματα» («Trois Couleurs: Bleu») του σπουδαίου Πολωνού σκηνοθέτη Κσιστόφ Κεσλόφσκι (Krzysztof Kieślowski, 1941-1996), ο επίσης Πολωνός συνθέτης Ζμπίγκνιεφ Πράισνερ (το πραγματικό του όνομα είναι Zbigniew Antoni Kowalski).
Το «Τραγούδι για την Ένωση της Ευρώπης» έχει ως βάση το απόσπασμα από την Α' Επιστολή προς Κορινθίους του Αποστόλου Παύλου που αναφέρεται στις τρεις σημαντικότερες αρετές (πίστις, ελπίς, αγάπη) και ιδίως στην «μείζονα των τριών», την αγάπη. Το ερμηνεύει η υψίφωνος Elżbieta Towarnicka
 
[13.1] ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον. [13.2] καὶ ἐὰν ἔχω προφητείαν καὶ εἰδῶ τὰ μυστήρια πάντα καὶ πᾶσαν τὴν γνῶσιν καὶ ἐὰν ἔχω πᾶσαν τὴν πίστιν ὥστε ὄρη μεθιστάναι, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐθέν εἰμι. [13.3] κἂν ψωμίσω πάντα τὰ ὑπάρχοντά μου, καὶ ἐὰν παραδῶ τὸ σῶμά μου ἵνα καυθήσωμαι, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐδὲν ὠφελοῦμαι.
[13.4] ἡ ἀγάπη μακροθυμεῖ, χρηστεύεται, ἡ ἀγάπη οὐ ζηλοῖ, {ἡ ἀγάπη} οὐ περπερεύεται, οὐ φυσιοῦται, [13.5] οὐκ ἀσχημονεῖ, οὐ ζητεῖ τὰ ἑαυτῆς, οὐ παροξύνεται, οὐ λογίζεται τὸ κακόν, [13.6] οὐ χαίρει ἐπὶ τῇ ἀδικίᾳ, συγχαίρει δὲ τῇ ἀληθείᾳ· [13.7] πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει.
[13.8] ἡ ἀγάπη οὐδέποτε πίπτει· εἴτε δὲ προφητεῖαι, καταργηθήσονται· εἴτε γλῶσσαι, παύσονται· εἴτε γνῶσις, καταργηθήσεται. [13.9] ἐκ μέρους γὰρ γινώσκομεν καὶ ἐκ μέρους προφητεύομεν· [13.10] ὅταν δὲ ἔλθῃ τὸ τέλειον, τὸ ἐκ μέρους καταργηθήσεται. [13.11] ὅτε ἤμην νήπιος, ἐλάλουν ὡς νήπιος, ἐφρόνουν ὡς νήπιος, ἐλογιζόμην ὡς νήπιος· ὅτε γέγονα ἀνήρ, κατήργηκα τὰ τοῦ νηπίου. [13.12] βλέπομεν γὰρ ἄρτι δι᾽ ἐσόπτρου ἐν αἰνίγματι, τότε δὲ πρόσωπον πρὸς πρόσωπον· ἄρτι γινώσκω ἐκ μέρους, τότε δὲ ἐπιγνώσομαι καθὼς καὶ ἐπεγνώσθην. [13.13] νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα· μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη.
(Αποστόλου Παύλου: Α' Επιστολή προς Κορινθίους, ιβ´ 27 - ιγ´ 13)

Ο Παύλος συνέταξε την πρώτη προς Κορινθίους επιστολή στην Ελληνιστική Κοινή (την τότε «δημοτική» μορφική εξέλιξη της της αρχαίας ελληνικής γλώσσας), στην οποία γράφτηκαν και τα Ευαγγέλια), ενώ βρισκόταν στην Έφεσο, μεταξύ των ετών 53-55 μ.Χ. Σκοπός του ήταν να συμβάλει στην αντιμετώπιση προβλημάτων που είχαν ανακύψει στην παλαιοχριστιανική εκκλησία της Κορίνθου, καθώς και να απαντήσει σε ερωτήματα που του είχαν απευθύνει οι Κορίνθιοι με επιστολή τους. Ως προς την ρητορική μορφή, ακολουθεί τους κανόνες της κλασικής ελληνικής επιστολογραφίας, έχει όμως επίσης δεχτεί την επίδραση των διατριβών (έργων που αποτύπωναν σε γραπτή μορφή το περιεχόμενο προφορικών ρητορικών πραγματειών και έφεραν την σφραγίδα της κυνικής και στωικής φιλοσοφίας).

Κυριακή 16 Απριλίου 2017

Χρυσόστομος Σταμούλης: «Οταν μέλη της Εκκλησίας ταυτίζονται με τη Χρυσή Αυγή, πρόκειται για πραξικόπημα απέναντι στο Ευαγγέλιο»

© 2017 Εφημερίδα των Συντακτών - «Οταν μέλη της Εκκλησίας ταυτίζονται με τη Χρυσή Αυγή, πρόκειται για πραξικόπημα απέναντι στο Ευαγγέλιο» - συνέντευξη του Χρυσόσομου Σταμούλη στον Δημήτρη Αγγελίδη, 16.04.2017
  
Καθώς δυναμώνουν οι ξενοφοβικές, ομοφοβικές και μισαλλόδοξες φωνές ορισμένων ιεραρχών που δεν κρύβουν τη σύμπλευσή τους με την πιο ρατσιστική και βίαιη Ακροδεξιά, ο καθηγητής Δογματικής και Συμβολικής Θεολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, Χρυσόστομος Σταμούλης, υπενθυμίζει ότι ο Χριστός υπήρξε πρόσφυγας, επισημαίνει ότι η ορθόδοξη παράδοση διδάσκει όχι απλώς την ανεκτικότητα αλλά την ουσιαστική συνάντηση με το διαφορετικό και υπογραμμίζει ότι η ταύτιση μελών της Εκκλησίας με τη ναζιστική οργάνωση και με ακραίες φονταμενταλιστικές ομάδες συνιστά πραξικόπημα απέναντι στο Ευαγγέλιο.
 
● Εκφράζονται συχνά στον χώρο της Εκκλησίας απόψεις ξενοφοβικές, μισαλλόδοξες, εμποτισμένες με μίσος απέναντι σε οτιδήποτε διαφέρει από το κυρίαρχο κοινωνικό πρότυπο. Είναι σύμφωνες αυτές οι απόψεις με την ορθόδοξη χριστιανική διδασκαλία;
Ο ξένος στην ορθόδοξη παράδοση είναι μια κυρίαρχη οντολογική πραγματικότητα, γιατί ο ίδιος ο Xριστός είναι ιστορικά και θεολογικά ξένος. 
Δεν γίνεται δεκτός από τα πολιτικά και τα θρησκευτικά συστήματα της εποχής του, διώκεται και ουσιαστικά εξορίζεται, όπως το αναπαριστά η Φυγή στην Αίγυπτο, που απεικονίζεται στις ορθόδοξες εκκλησίες. 
Ο Χριστός είναι ένας φυγάς, ένας πρόσφυγας, ο οποίος ανοίγει στην ορθόδοξη θεολογία τον δρόμο της αποδοχής της ετερότητας. 
Οχι απλά της ανοχής, έννοια την οποία συναντάμε στον χώρο της ευρωπαϊκής πολιτικής και η οποία εμπεριέχει την ανισότητα, καθώς αυτός που ανέχεται βρίσκεται σε θέση ισχύος έναντι του άλλου. 
Η ορθόδοξη θεολογία προτείνει τη διαδικασία της πρόσληψης, όπως στο θαυμάσιο δοξαστικό του Μεγάλου Σαββάτου, όπου ο Ιωσήφ καθικετεύει να του δώσουν το σώμα του Ιησού και λέει «Δος μοι τούτον τον ξένον». 
Οχι δώσε κάτι σ’ αυτόν τον ξένον, μια διαδικασία φιλανθρωπίας, αλλά μια βαθιά υπαρξιακή πρόταση που στοχεύει στην απόλυτη πρόσληψη του άλλου. 
Ο ξένος γίνεται ο εαυτός μου, στόχος είναι να συναντηθούμε και να συνυπάρξουμε μέσα από την ετερότητά μας σ’ έναν κοινό τόπο, στον τόπο του εαυτού, ατομικού ή κοινωνικού. 
Πρόκειται για ένα μεγάλο βήμα, το μέγεθος του οποίου ίσως ούτε η ίδια η Ορθοδοξία το κατάλαβε, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων, και οπωσδήποτε δεν το έχει καταλάβει ο πολιτισμός μας.
Μονή Γκρατσάνιτσα, Σερβία, Εκκλησία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου (1321,© Monumenta Serbica)

Παρασκευή 14 Απριλίου 2017

Σάββατο 12 Νοεμβρίου 2016

Leonard Cohen, ένα Πουλί πάνω στο Σύρμα

Ο τροβαδούρος από το Μοντρεάλ ήταν ποιητής και τραγουδοποιός. Εξίσου σπουδαίος και στις δύο τέχνες, όμως ήταν πρώτα απ' όλα ποιητής, όπως είναι και ο Ντύλαν. Άλλωστε, πριν παρουσιάσει την πρώτη του συλλογή τραγουδιών, είχε ήδη εκδόσει πέντε συλλογές ποιημάτων και δύο μυθιστορήματα.
«Ο κόσμος θεωρεί το έργο του σκοτεινό», γεμάτο θλίψη, είπε η τραγουδίστρια Τζούντυ Κόλλινς, και είναι αλήθεια. Προσθέτει όμως η Κόλλινς και είναι εξίσου αλήθεια: 
«Στην πραγματικότητα η αίσθηση του χιούμορ του και η ευαισθησία για όσα υπάρχουν και συμβαίνουν στον κόσμο είναι πράγματα πάρα πολύ φωτεινά».
Αυτή η σκοτεινιά που τον έκανε να ξεχωρίζει από τους πιο πολλούς ομότεχνούς του και σύγχρονούς του στο δεύτερο μισό του 20ού αιώνα, έχει παλιότερους πατεράδες. Στη μουσική, τον Γκούσταφ Μάλερ, στην ποίηση τον Ράινερ Μαρία Ρίλκε, λόγου χάρη. «Σκοτεινή η ζωή, σκοτεινός και ο θάνατος» (Dunkel ist das Leben, ist der Tod - Γκούσταφ Μάλερ, Το Τραγούδι της Γης).
Ωστόσο η σκοτεινιά του Λέοναρντ Κόεν με τους νεορομαντικούς πατεράδες της, είχε να κάνει κυρίως με την εποχή του, με τη δική μας σημερινή εποχή. Είναι μια ξεχωριστή σκοτεινή εποχή. Τον Καναδό τον σκοτείνιαζε, πάνω απ΄ όλα, το γεγονός ότι η αγάπη έχει πέρας. Σε εποχές και σε κόσμους όπου η σχέση μεταξύ ανθρώπων εκπίπτει σε σχέση πραγμάτων, η αγάπη (η κάθε είδους αγάπη - στις άλλες γλώσσες, πλην της Ελληνικής, υπάρχει μόνον μια λέξη, κοινή για όλα τα είδη της) έχει τέλος. Και όπως φαίνεται, η μέχρι τώρα ιστορία του ανθρώπου πάνω στη Γη αποτελείται από τέτοιες εποχές μόνον. Ο Κόεν έζησε μαζί μας στον κόσμο του περατού, όμως ποθούσε κόσμο και εποχή με αγάπη που δεν έχει τέλος. Η ουτοπία του έμοιαζε με τον ουτοπικό κόσμο του Παύλου, όπου «η αγάπη ουδέποτε εκπίπτει» (Α' Επιστολή προς Κορινθίους, (ιβ´ 27 - ιγ´ 13).

Σάββατο 22 Οκτωβρίου 2016

Ο Ντύλαν και το Νόμπελ: Ένας βάρδος στο σαλόνι μας

του Κώστα Κουτσουρέλη

© Νέο Πλανόδιον- Ένας βάρδος στο σαλόνι μας,
Ή το μεγάλο κέρδος από μια έριδα

Οι δημόσιοι διαξιφισμοί για τη βράβευση του Μπομπ Ντύλαν με το Νομπέλ Λογοτεχνίας, οσοδήποτε σκόρπιοι και έκθυμοι κι αν υπήρξαν, είναι ουσιώδεις. Γιατί αφορούν τον ίδιο τον πυρήνα της εγγραματοσύνης και της φιλαναγνωσίας μας. Και φαίνεται ότι από εκεί εντέλει ξεκινά και το πρόβλημα.
Ήδη ο όρος «λογοτεχνία», συρρικνωμένος όπως χρησιμοποιείται σήμερα, είναι και προβληματικός και - το κυριότερο - ανιστόρητος. Literature, Literatur, letteratura, όπως το έτυμο της λέξης δηλώνει, είναι τα Γράμματα στην ευρεία τους έννοια, η γραμματεία. Και αυτή, κατά παράδοση περιλαμβάνει κάθε είδος υψηλού, δηλαδή απαιτητικού και έντεχνου λόγου, λ.χ. την ιστοριογραφία, το φιλοσοφικό και λογοτεχνικό δοκίμιο, τη ρητορική, την κριτική – όχι μόνο τη μυθοπλαστική πεζογραφία, τη γραφόμενη ποίηση και το δράμα. Κάθε ιστορία της αρχαίας ελληνικής ή της βυζαντινής λογοτεχνίας λ.χ. περιλαμβάνει κεφάλαια για αυτά τα είδη. Εξίσου εύλογη και δεδομένη είναι κατά παράδοση η συμπερίληψη της στιχουργίας στο σώμα της λογοτεχνικής παραγωγής. Η νεοελληνική λογοτεχνία λ.χ., και όχι μόνο αυτή, εγκαινιάζεται με τα δημοτικά τραγούδια.
Ώς τα μισά του 20ού αιώνα περίπου, αυτή η ευρεία έννοια της λογοτεχνίας πρέπει να ήταν αυτονόητη στη συνείδηση του Δυτικού αναγνώστη. Αυτό δείχνει ότι με το Βραβείο Νομπέλ Λογοτεχνίας ετιμώντο μεταξύ των άλλων συγγραφέων ιστορικοί όπως ο Μόμσεν και ο Τσώρτσιλ ή φιλόσοφοι όπως ο Ράσσελ και ο Όυκεν. 

Πέμπτη 24 Σεπτεμβρίου 2015

Άραγε θα θυμάται κάποιος τ’ όνομά μας; Θάνος Ανεστόπουλος, Διάφανα Κρίνα

της Μαρίας Θανασούλια
  
© Red NoteBook - Μαρία Θανασούλια: Άραγε θα θυμάται κάποιος τ’ όνομά μας; 14.9.2015

1996. Ο κύριος Γιάννης, ιδιοκτήτης του συνοικιακού δισκοπωλείου έχει αναλάβει να μας ενημερώνει για ό,τι καλό κυκλοφορεί. Είμαστε γυμνασιόπαιδα που ανακαλύπτουμε τον κόσμο και οι καλύτεροι πελάτες του.
«Να πάρετε να ακούσετε αυτό. Είναι τα Διάφανα Κρίνα.»
Πήρα το cd με το σκούρο εξώφυλλο την ίδια μέρα. Δύο φωτογραφίες, το όνομα του συγκροτήματος, ένα fleur de lis και ο τίτλος: «Έγινε η απώλεια συνήθειά μας». Η ακρόαση έγινε στο σπίτι μίας φίλης. Το βιβλιαράκι με τους στίχους περνούσε από χέρι σε χέρι και σαν υπνωτισμένοι αποστηθίζαμε την κάθε λέξη.
Έκτοτε δε χάσαμε ούτε μισή συναυλία, ούτε έναν δίσκο. Στα πρώτα live ήμασταν λίγοι. Μετά περισσότεροι. Πολύ περισσότεροι. Στο «Δίπλα στο Ποτάμι», στο «ΑΝ», στο «Φίλων Διάβαση», στο γήπεδο του Χαλανδρίου, στο «ΡΟΔΟΝ»... Ένας στρατός μαυροφορεμένων παιδιών που τραγουδούσε στίχους του Καρθαίου, του Ουράνη, του Καψάλη, αλλά και δύο ακόμα σπουδαίων ποιητών που παρουσιάστηκαν αίφνης: του Θάνου Ανεστόπουλου και του Παντελή Ροδοστόγλου.

Πέμπτη 1 Μαΐου 2014

Μάης 1936: Η ζωή και ο θάνατος του Τάσου Τούση, του ανθρώπου που έγινε σύμβολο

Η εποχή κοινωνικής και πολιτικής κρίσης του  Μεσοπολέμου, δοσμένη μέσα από την πορεία ενός ανθρώπου
  
της Ρούλας Γκόλιου
    
δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα "Χορτιάτης 570" (φύλλο 570 - καλοκαίρι 2013)
 

Η ζωή του Τάσου Τούση
Ο Τάσος Τούσης γεννήθηκε στο Ασβεστοχώρι το 1906, ανήμερα πρωτοχρονιά. O παππούς του, ο γερο Τούσης είχε μαζέψει από βραδίς στο πατρικό το σπίτι, όπως συνήθιζε να κάνει κάθε χρόνο, τα 6 παιδιά του, τις νύφες του, τους γαμπρούς του και τα εγγόνια του για να γιορτάσουν μαζί τον ερχομό του καινούργιου χρόνου. Σαν ήρθε ο καινούργιος χρόνος έκοψαν τη βασιλόπιτα κι ο γέρο Τούσης μοίρασε τα κομμάτια σε όλους για να δουν σε ποιον θα πέσει το φλουρί. Η Κατίνα, η νύφη του, γυναίκα του Γιώργου, δεν πρόλαβε να ψάξει για το φλουρί. Την έπιασαν οι πόνοι της γέννας. «Απόψε θα γεννήσω», είπε στον άνδρα της κι εκείνος την πήρε, την πήγε στο δωμάτιό τους κι έτρεξε να φωνάξει τη μαμή. Ως το πρωί η Κατίνα γέννησε ένα όμορφο και υγιές αγοράκι. 
Το πρωί της πρωτοχρονιάς, μετά τη λειτουργία, το Τουσέικο γέμισε κόσμο. Ο παππούς συνήθιζε να καλεί εκείνη τη μέρα για κεράσματα κι ευχές τον παπά του χωριού, τους ψάλτες, τον καντηλανάφτη, όλη τη δημογεροντία, φίλους και συγγενείς. Την ώρα που τσούγκριζαν τα ποτήρια κι εύχονταν ο ένας τον άλλο «καλή χρονιά» μπαίνει ο Γιώργος στο δωμάτιο, ξαναμμένος και χαρούμενος. «Η Κατίνα γέννησε! Γέννησε αγοράκι!» φώναξε. Παππούς και γιαγιά παράτησαν τους καλεσμένους κι έτρεξαν να δουν το νεογέννητο. Ήταν το δεύτερο παιδί της οικογένειας αλλά το πρώτο αγόρι. Ο παππούς  κρέμασε με καμάρι στα φασκιά του μωρού ένα μαλαματένιο σταυρό και στη νύφη του, την Κατίνα, έδωσε μια χρυσή λίρα.  Η γιαγιά η Τούσαινα κρέμασε στο μωρό ένα φλουρί κωσταντινάτο. Το μωρό αυτό θα είναι πολύ τυχερό, είπαν όλοι. Αφού γεννήθηκε ανήμερα πρωτοχρονιά, χώμα θα πιάνει και μάλαμα θα γίνεται...   

Κυριακή 27 Απριλίου 2014

Μιχαήλ Γιούριεβιτς Λέρμοντοφ: «Τρείς Φοίνικες» - Βλαδίμηρου Σεμιόνοβιτς Βισότσκι: «Τραγούδι για τη Γή»

Μιχαήλ Λέρμοντοφ, πορτρέτο του 1941
από τον Νικολάϊ Πάβλοβιτς Ουλιάνοφ (1877–1949)
Ο Βλαδίμηρος Βισότσκι και η γυναίκα του,
η Γαλλίδα ηθοποιός Μαρίνα Βλαντύ
1. Μιχαήλ Λέρμοντοφ (1814 -1841): Τρεις φοίνικες - Ανατολίτικος θρύλος
(βασισμένο στην Ελληνική απόδοση του Γιώργου Σοϊλεμεζίδη, με επιμέρους επανεπεξεργασία Λ.Α.)

Σε Αραβικής ερήμου ανοιχτή απλωσιά
Περήφανα ύψωσαν τρεις χουρμαδιές κορμιά
Ανάμεσά τους, κελαρύζοντας μέσ' από γη στεγνή
Ανάβλυζε μια κρήνη κρυσταλλένια, δροσερή
Και την προστάτευε η φυλλωσιά η πράσινη
Απ' τον καυτό ήλιο κι από άμμο χρυσοκόκκινη


Αθόρυβα τα χρόνια αχόρταγα κυλούσαν
Όμως προσκυνητές καθόλου δεν περνούσαν
Για να γευτούν κρύο νερό πηγής μικρής
Και ν' απολαύσουν δροσιά σκιάς ελαφρής
Άρχισαν να ξεραίνονται από ήλιο καυτό
Μεγαλόπρεπα φύλλα, ρυάκι ηχηρό

Οι φοίνικες τότε στο Θεό παραπονιούνται:
«Για ποιο σκοπό τα δέντρα, τα φυτά, γεννιούνται;
Για να μαραίνονται ανώφελα στην ερημιά;
Αυτή είναι η μοίρα μας και η κληρονομιά;
Μη μας χαρεί κανενός ματιά ευνοϊκή;
Τότε δεν είναι δίκαιη, ω! Ύψιστε, η κρίση σου η ιερή!»

Κυριακή 16 Φεβρουαρίου 2014

Το ουτοπικό πλεόνασμα
Έρνστ Μπλόχ, Μίκης Θεοδωράκης...

του Αριστείδη Μπαλτά

από την εφημερίδα © "Αυγή", 9 Φεβρουαρίου 2014, αναδημοσίευση στο REDNotebook

Μάνος Κατράκης, Μίκης Θεοδωράκης, 
Γιάννης Ρίτσος, Οδυσσέας Ελύτης (1966)
Η ουτοπία συνιστά πάντοτε πλεόνασμα. Είναι το κάτι παραπάνω, που μας επιτρέπει να ζούμε με αίσια δόξα τις σχέσεις μας, τιμώντας το παρελθόν και αξιώνοντας ένα δικαιότερο μέλλον.  

Το βιβλίο του Ανδρέα Μαράτου, Ουτοπία κρυμμένη στο σώμα της πόλης: ο μουσικός κόσμος του Μίκη Θεοδωράκη και η εποχή του, Ianos, Θεσσαλονίκη, 2014, αναδεικνύει το πώς επεξεργάστηκε την έννοια της ουτοπίας ο Ερνστ Μπλοχ  [Ελληνικά - Αγγλικά]
Για τον Μπλοχ, η ουτοπία δεν παραπέμπει σε τόπους χλοερούς και τόπους αναψύξεως που παραμένουν αιώνια ανοιχτοί στους ουρανούς για να υποδέχονται τους ευσεβείς. Ούτε ονομάζει τους γενναιόδωρους τόπους που ζωγράφιζαν οι ουτοπικοί, λεγόμενοι, σοσιαλιστές του 19ου αιώνα, απλώς για να παρηγορήσουν, όπως κατηγορήθηκαν, την επί Γης χειμαζόμενη ανθρωπότητα.
O Rudi Dutschke με τον πρώτο του γιό και με τον Ernst Bloch

Κυριακή 15 Δεκεμβρίου 2013

Michael Collins, το «Γελαστό Παιδί» από την Ιρλανδία Brendan Behan, Βασίλης Ρώτας, Μίκης Θεοδωράκης και ο Στέφανος Βελδεμίρης, νεκρός μιας σκοτεινής εποχής

Χατζιδάκις/Κατερίνα/Θεοδωράκης1963
Brendan Behan, Connemara Ιρλανδία, 
1959, © Irish Photo Archive
Βασίλης Ρώτας

Tα «μνημόνια» της Ευρωπαϊκής κρίσης δεν είναι το πρώτο περιστατικό που έδειξαν τα κοινά στις ιστορικές διαδρομές της Ελλάδας και της Ιρλανδίας. Είναι οι μόνες περιπτώσεις Ευρωπαϊκών χωρών, στις οποίες αμέσως μετά τον πόλεμο της ανεξαρτησίας τους - ή και μέσα στον ίδιο τον εθνικοαπελευθερωτικό πόλεμο - ξέσπασε και σκληρός εμφύλιος. Στην Ελλάδα το 1823-1825, μέσα στην Επανάσταση, στην Ιρλανδία το 1921-1922, αμέσως μετά την Συνθήκη ειρήνης με την Αγγλία, που της εξασφάλιζε ανεξαρτησία, στην αρχή ημιτελή, εκατό χρόνια μετά την Ελλάδα. Φυσικά, μέσα σε 120 χρόνια, συνέβη στην Ελλάδα και άλλος, νεότερος Εμφύλιος (1946 - 1949), κάτι που απέφυγαν οι φίλοι και εταίροι μας από το «Πράσινο Νησί» του Αγίου Πατρικίου. 
Διαβάζοντας το άρθρο του Τάκη Καμπύλη για το πασίγνωστο τραγούδι του Μίκη Θεοδωράκη «Το Γελαστό Παιδί», με τους στίχους του Brendan Behan, μεταγλωττισμένους από τον Βασίλη Ρώτα, ήρθε στο μυαλό μου η παραλληλία του νησιού στον Ατλαντικό και της δικής μας χώρας στη Μεσόγειο και στη Βαλκανική, οι μυθοποιήσεις και οι ιδεολογικές στρεβλώσεις δύσκολων εθνικών ιστοριών, πολύ δύσκολων για να εξορθολογισθούν.
O Michael Collins με τη
στολή των ανταρτών 
Ιρλανδών Εθελοντών, 
1916, Εξέγερση Πάσχα
Brendan Behan, Connemara
1959, © Irish Photo Archive
Brendan Behan, 
χαρακτικό του Jack Coughlin

Δευτέρα 9 Δεκεμβρίου 2013

Άλκης Αλκαίος (1949 - 10 Δεκεμβρίου 2012)


Χαρούμενο τραγούδι για τη Σύλβια Πλάθ (1982)
 
Μόλις σταμάτησε στη ράμπα η γιορτή
και οι μάγιστροι σού βγάζουν το καπέλο
φτάνει μια λέξη τη φοβέρα σου να πει

κι εγώ μαζί σου δύω κι ανατέλλω. 
Sylvia Plath ( 1932 - 11 Φεβρουαρίου 1963)
η πολύ μεγάλη Αμερικανίδα ποιήτρια 
με την πολύ σύντομη ζωή, κατάγονταν από 
τη Βοστώνη, όχι από τον Άγιο Φραγκίσκο, 
όπως “ποιητική αδεία” λέει ο Αλκαίος
   
Δώσ’ μου τα χέρια σου, ακριβή
δρολάπι απ’ τον Αϊ Φραγκίσκο

χάνομαι κάθε που σε βρίσκω
μες στη θεσσαλική βροχή.
 
Φτιάχνουν τη μάσκα σου οι δραπέτες με πηλό
να βρει τροφή του Χάρλεμ το καμίνι
στον κόσμο που ανασαίνεις τον αληθινό

στήσαν χορό οι μαζορέτες κι οι αθερίνοι. 
                     
                



Ο Άλκης Αλκαίος γεννήθηκε κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα. Το πραγματικό του όνομα ήταν Βαγγέλης Λιάρος.
Από παιδάκι «πολιτογραφήθηκε» κάτοικος Πάργας, αφού τον περισσότερο καιρό έμενε εκεί, γράφοντας υπέροχους στίχους, έχοντας ως «δάσκαλό» του την ποίηση του Κ. Καρυωτάκη. 
Στα γράμματα εμφανίστηκε το 1967, με την έκδοση ενός μικρού δοκιμίου για τον Κ. Καρυωτάκη.

Κυριακή 10 Νοεμβρίου 2013

Στο Σεράγεβο, πρίν και μετά τον πόλεμο (1992-1995) :
Bijelo Dugme - Jer Κad ostariš
Ο αγώνας με τον χρόνο, «που όλους θα μας νικήσει»**

Γιατί, όταν γερνάς
Κανείς δεν σου χτυπά την πόρτα
Ούτε ρυάκι με ασημένια ψάρια
Oύτε μικρό πουλάρι με το υγρά του μάτια
Ούτε μηλιά ανθισμένη, κανείς
Μόνο εγώ
http://www.balcanicaucaso.org/eng/Regions-and-countries/Bosnia-and-Herzegovina/Sarajevo-lime-trees-in-flower-97464 
Όταν γεράσεις
Σαν συννεφάκι αχνού πάνω από τον καφέ σου
Θα έρχομαι καλοντυμένος 
Θα ησυχάζω μόλις ψιθυρίσεις τ' όνομά μου
Και ήρεμα, αβίαστα, κυλήσει
Για μένα, το τελευταίο σου δάκρυ


Ένα μετά το άλλο
Τρένα περνούν αργά
Και όπως το συνηθίζεις
Θα βάζεις ορχιδέες στα παράθυρα
Μου φαίνεται αρχίζει 
Ο μήνας του Ραμαζανιού ٭
Ω, κάπως θλιμμένα είναι
Όταν γερνάς










Παρασκευή 1 Νοεμβρίου 2013

Πρέντραγκ Ματβέγιεβιτς (ΙΙ): «Οι αντιφάσεις του συστήματος θα έπρεπε να γεννήσουν ένα εναλλακτικό κίνημα και την επίγνωση των ορίων της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Αντίθετα τροφοδοτείται ο ευρωσκεπτικισμός»

Συνέντευξη του Predrag Matvejević στον Tommaso di Francesco της Ιταλικής εφημερίδας «Il Manifesto» (12 Ιουνίου 2010, «Talebani cristiani»). Μεταφράσθηκε στα Ελληνικά από την Τόνια Τσίτσοβιτς, δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Εποχή» («Χριστιανοί Ταλιμπάν: Ένας Γιουγκοσλάβος μεταξύ ασύλου και εξορίας»)
 
Ο Predrag Matvejević γεννήθηκε στην πόλη του Μόσταρ (Βοσνία - Ερζεγοβίνη), από μητέρα Κροάτισσα και πατέρα Ρώσο. Δίδαξε Γαλλική λογοτεχνία στο πανεπιστήμιο του Ζάγκρεμπ και συγκριτική λογοτεχνία στη Σορβόνη του Παρισιού, όπου έζησε από το 1991 έως το 1994, αφού εγκατέλειψε την πρώην Γιουγκοσλαβία στην αρχή του πολέμου, επιλέγοντας μια θέση «μεταξύ ασύλου και εξορίας». Από το 1994 υπήρξε καθηγητής Σλαβικής φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Λα Σαπιέντσα της Ρώμης, όπου έζησε μέχρι το καλοκαίρι του 2009. Ο Πρέντραγκ Ματβέγιεβιτς, στην Ιταλική εφημερίδα «Il Manifesto», αποκάλεσε «Ταλιμπάν» τους Χριστιανούς συγγραφείς (Σέρβους, Κροάτες και Βοσνίους) που βοήθησαν τους εθνικιστές να καταστρέψουν την πολυπολιτισμικότητα της Γιουγκοσλαβίας. Σήμερα, έπειτα από την επιστροφή του στο Ζάγκρεμπ, κινδυνεύει να βρεθεί για πέντε μήνες στη φυλακή εξαιτίας αυτού του κειμένου.
       
«Αυτό ήταν για μένα μια τεράστια έκπληξη. Πίστευα ότι η υπόθεση είχε λήξει». Από το Ζάγκρεμπ φθάνει σε εμάς η λεπτή, αδύναμη φωνή του Πρέντραγκ Ματβέγιεβιτς, ο οποίος μετά από μακρόχρονη εξορία-άσυλο, που έζησε μακριά από την πρώην Γιουγκοσλαβία και τους αδελφοκτόνους πολέμους της, είχε το θάρρος να επιστρέψει Σεπτέμβριο του 2009 στην Κροατία.   

Τι συμβαίνει; 
Πριν από χρόνια είχα γράψει ένα άρθρο που κατήγγειλε τις ευθύνες μιας δολοφονικής, χριστιανικής λογοτεχνίας (Κροατικής με τον Ίβαν Αράλιτσα, που υποστήριξε τον Τούτζμαν, Σέρβικης με τον Ντόμπριτσα Τσόσιτς, που υποστήριξε τον Μιλόσεβιτς, καθώς και Βοσνιακής). Πρόκειται για  λογοτεχνία, που συνόδευσε και συμμετείχε στην εθνικιστική σφαγή της Γιουγκοσλαβίας: Τους αποκάλεσα «Χριστιανούς Ταλιμπάν», φονταμενταλιστές υμνητές μιας εθνικής πατρίδας ενάντια σε μια άλλη, οι οποίοι συνέβαλλαν στο αιματοκύλισμα αυτών των εδαφών. Μιλούσα για την ευθύνη τους, έλεγα ότι θα χρειαζόταν ένα πιο αυστηρό δικαστήριο απ’ αυτό της Χάγης, ένα δικαστήριο της Νυρεμβέργης. 

Παρασκευή 14 Ιουνίου 2013

ΕΡΤ: Martin Schulz on twitter 12.6.2013

«Είναι αδιανόητο ότι μία δημοκρατική χώρα έκλεισε τη δημόσια ραδιο- τηλεόρασή της και επιπλέον, κατηγορεί την ΕΕ γι' αυτό». 






Ο Μάρτιν Σούλτς, ευρωβουλευτής του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος Γερμανίας (SPD), είναι ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.    

Και σκληρή δήλωση της Γαλλίδας υπουργού Πολιτισμού Ορελί Φιλιπετί (Aurélie Filipetti): 
"Τραγικός συμβολισμός" "κατρακύλα", χρησιμοποιείται ως πρόφαση η πολιτική λιτότητας, "απόφαση συνώνυμη με την εγκατάλειψη της πολυφωνίας"... 
Grèce : le gouvernement annonce un nouveau projet de télévision publique

Ιωάννης Τσουκαλάς, ευρωβουλευτής της ΝΔ: «Η ευθανασία ως θεραπευτική μέθοδος»
«Έντρομος ακροώμαι την αποκρουστική σιγή που επιβλήθηκε στα δημόσια ραδιοτηλεοπτικά μέσα ενημέρωσης, υπό τον εκκωφαντικό θόρυβο των υπερχρεωμένων, διαπλεκόμενων, χωρίς άδεια λειτουργούντων ιδιωτικών αντίστοιχων μέσων του συστήματος, σε χώρα ημιαναίσθητης ή και επιληπτικά λειτουργούσας δημοκρατίας.
Ολίγο με παρηγορεί η εξαγγελία ίδρυσης νέου φορέα, γιατί ξέρω τι εννοούν, δεν γνωρίζω πότε, και πώς θα λειτουργήσει.
Γνωρίζω επίσης, ότι κανένας σκοπός δεν αγιάζει τα μέσα, ιδίως όταν ως θεραπεία νοείται η ευθανασία και το πεδίο εφαρμογής η δημόσια ενημέρωση και το δημόσιο συμφέρον.
Στην πολιτική, οι συμβολισμοί λόγων και πράξεων συχνά υπερβαίνουν σε συνέπειες, όσα οι ενεργούντες νόμισαν πως θα πετύχουν, με τους σχεδιασμούς τους». 


Ρεβέκκα Χάρμς, συμπρόεδρος των Ευρωπαίων Πράσινων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: 
«Ίσως αυτή τη φορά ο πρωθυπουργός να το παρατράβηξε και η χώρα να πάει για πρόωρες εκλογές. Πιστεύω όμως ότι οι μεταρρυθμίσεις, που πρέπει να γίνουν στην Ελλάδα αφορούν και τη δημόσια τηλεόραση και ραδιοφωνία. Όμως το κατέβασμα του διακόπτη δεν έχει σχέση με μεταρρύθμιση. Οι μεταδόσεις πρέπει να συνεχιστούν. Μόνο με αυτό τον τρόπο θα σταλεί το μήνυμα ότι τηλεόραση και ραδιοφωνία αποτελούν τη βάση μιας ζωντανής δημοκρατίας».

Η οθόνη της ΝΔ-TV σκοτείνιασε εντελώς.

 
Μαύρο κουτί
 
στίχοι-μουσική: Θοδωρής Παπαδημητρίου
τραγούδι: Κώστας Σακαντάμης

 
          

Τοκετός στο σκοτάδι - αφιέρωμα για την κρίση της ΕΡΤ στο ένθετο FORUM της εφημερίδας «Έθνος» (Κυριακή 23 Ιουνίου 2013).

Δημοφιλείς αναρτήσεις 2013 - 2022

Το δημοκρατικό αίτημα των καιρών: Το δίκιο των νέων γενεών και των γενεών που έρχονται

Το δημοκρατικό αίτημα των καιρών: Το δίκιο των νέων γενεών και των γενεών που έρχονται
Χρίστος Αλεξόπουλος: Κλιματική κρίση και κοινωνική συνοχή

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:
Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:<br>Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι
Πως η αγάπη επουλώνει τη φθορά του κόσμου

Danilo Kiš:

Danilo Kiš:
Συμβουλές σε νεαρούς συγγραφείς, και όχι μόνον

Predrag Matvejević:

Predrag Matvejević:
Ο Ρωσο-Κροάτης ανιχνευτής και λάτρης του Μεσογειακού κόσμου

Azra Nuhefendić

Azra Nuhefendić
Η δημοσιογράφος με τις πολλές διεθνείς διακρίσεις, γράφει για την οριακή, γειτονική Ευρώπη

Μάης του '36, Τάσος Τούσης

Μάης του '36, Τάσος Τούσης
Ο σκληρός Μεσοπόλεμος: η εποχή δοσμένη μέσα από τη ζωή ενός ανθρώπου - συμβόλου

Ετικέτες

1968 1989 Acemoglu/Robinson Adorno Albrecht von Lucke André Gorz Axel Honneth Azra Nuhefendić Balibar Brexit Carl Schmitt Chomsky Christopher Lasch Claus Offe Colin Crouch Elmar Altvater Ernst Bloch Ernst-W. Böckenförde Franklin Roosevelt Habermas Hannah Arendt Heidegger Jan-Werner Müller Jeremy Corbyn Laclau Le Corbusier Louis Althusser Marc Mazower Matvejević Michel Foucault Miroslav Krleža Mudde Otto Bauer PRAXIS International Ruskin Sandel Michael Strauss Leo Streeck T. S. Eliot Timothy Snyder Tolkien Ulrich Beck Wallerstein Walter Benjamin Wolfgang Münchau Zygmunt Bauman «Γενιά του '30» «Μακεδονικό» Έθνος και ΕΕ Ήπειρος Ανδρέας Παπανδρέου Αριστοτέλης Αρχιτεκτονική Αυστρομαρξισμός Βαλκανική Βαρουφάκης Βρετανία Γαλλία Γερμανία Γκράμσι Διακινδύνευση Εκπαίδευση Ελεφάντης Ενέργεια Επισφάλεια ΗΠΑ Θ. Αγγελόπουλος Θεοδωράκης Θεσσαλονίκη Θεωρία Συστημάτων Ιβάν Κράστεφ Ιταλία Κέϋνς Κίνα Καντ Καρλ Σμιτ Καταναλωτισμός Κεντρική Ευρώπη Κλιματική αλλαγή Κοινοτισμός Κορνήλιος Καστοριάδης Κοσμάς Ψυχοπαίδης Κράτος Πρόνοιας Κώστας Καραμανλής Λιάκος Α. Λογοτεχνία Μάνεσης Μάξ Βέμπερ Μάρξ Μέλισσες Μέσα «κοινωνικής» δικτύωσης Μέσα Ενημέρωσης Μαρωνίτης Μεσόγειος Μεταπολίτευση Μιχ. Παπαγιαννάκης Μουσική Μπερλινγκουέρ Νίκος Πουλαντζάς Νίτσε Νεοφιλελευθερισμός Ο τόπος Οικολογία Ουκρανία Π. Κονδύλης Παγκοσμιοποίηση Παιδεία Πράσινοι Ρήγας Ρίτσος Ρωσία Σεφέρης Σημίτης Σολωμός Σοσιαλδημοκρατία Σχολή Φραγκφούρτης Ταρκόφσκι Τουρκία Τραμπ Τροβαδούροι Τσίπρας Τσακαλώτος Φιλελευθερισμός Φιλοσοφία Χέγκελ Χαλκιδική Χριστιανισμός αειφορία αντιπροσωπευτική δημοκρατία βιοποικιλότητα ηγεμονία ιστορία κοινωνική ανισότητα

Song for the Unification (Zbigniew Preisner -
Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube

Song for the Unification (Zbigniew Preisner - <br>Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων,
ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον...
Ἡ ἀγάπη ...πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει...
Νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα·
μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη (προς Κορινθ. Α΄ 13)

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»
«Είμαι βραχυπρόθεσμα απαισιόδοξος αλλά μακροπρόθεσμα αισιόδοξος»

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι