1914-2014, μια ιστορία για τα 100 χρόνια (που δεν τα στοχαστήκαμε): Ο παππούς Αλία πάει στον πόλεμο

της Άζρα Νουχεφέντιτς

 

© Osservatorio Balcani e Caucaso, Grandfather Alija goes to war (Ιούνιος 2014)

  

Το 1914 οι Βόσνιοι στάθηκαν πιστοί στην Αυστρο-Ουγγρική Αυτοκρατορία στην οποία ανήκαν τότε και πολέμησαν στις τάξεις του στρατού της σε διάφορα μέτωπα του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Όμως, μετά την επιστροφή τους από τα μέτωπα, οι στρατιώτες βασανίζονταν από τους εφιάλτες τους σ΄όλη τους την υπόλοιπη ζωή. Η ιστορία του παππού Αλία.

   

Βιέννη, Όπερα ,1907

Στενόμακροι, ευρύχωροι διάδρομοι, παχιά χαλιά που πνίγουν τον ήχο των βημάτων, αντίκες έπιπλα, αρωματισμένος αέρας. Από το βάθος έρχεται ο ήχος ενός βαλς. Τα χρώματα που επικρατούν είναι το μπλε ρουά και το χρυσοκίτρινο. Στους τοίχους, ποζάρουν περήφανα σε επίχρυσες κορνίζες, πορτρέτα από τον 19ο αιώνα: άνδρες με μουστάκια, γυναίκες με περίτεχνες κομμώσεις. Μια ατμόσφαιρα μεγαλείου. 

Στο πολυτελές ξενοδοχείο, στο κέντρο της πόλης, η ατμόσφαιρα της αυτοκρατορικής Βιέννης μοιάζει πολύ πιο ζωντανή, παρά στα κτίρια που έχουν γίνει μουσεία, όπως το Χόφμπουργκ και το Σένμπρουν.

Σεράγεβο, γύρω στο 1900 (© Zijo Eskić)

Ο Αμερικανός Φίλος

Ο πατέρας μου, ο Τίτο και οι Αμερικανοί

Μια ματιά “από χαμηλά” στις πονηριές της ιστορίας, 1940 -2010

 

της Άζρα Νουχεφέντιτς

  

το άρθρο της © Azra Nuhefendić  “The American Friend”, δημοσιεύθηκε στο 

© Osservatorio Balcani e Caucaso, τον Νοέμβριο του 2010

Γιόσιπ Μπρόζ Τίτο με τα τρόπαιά του

O πρώτος λίθος για τη μελλοντική Αμερικανική πρεσβεία στο Σεράγεβο έχει τεθεί. Το κτίριο θα ανεγερθεί στο καλύτερο, στο πιο κεντρικό σημείο της πόλης. Ακριβώς δίπλα από το μνημείο του Προέδρου Τίτο. Έχω την βεβαιότητα, ότι άν ήταν ζωντανός ο Τίτο, δεν θα είχε τίποτε εναντίον των νέων γειτόνων του.  
Είχε ήδη κάνει ειρήνη με τους Αμερικανούς στις αρχές της δεκαετίας του 1950, αμέσως μετά τη ρήξη με την Σοβιετική Ένωση το 1948. Ο Τίτο αρνήθηκε να υπαγάγει τη Γιουγκοσλαβία στην εξουσία της Κομμουνιστικής Διεθνούς, στον διεθνή οργανισμό που συντόνιζε τα Κομμουνιστικά Κόμματα.
Το όχι στη Μόσχα του Τίτο πυροδότησε έναν σεισμό μέσα στο Κομμουνιστικό μπλοκ, κέρδισε πολλά χειροκροτήματα από την Δύση και δημιούργησε μια θύελλα στην Γιουγκοσλαβία.

O Τίτο με τη λευκή στολή ναυάρχου

Η Ελισάβετ ΙΙ της Αγγλίας με τον Τίτο 

(1972) - Eπίσκεψή της στη Γιουγκοσλαβία,

κατά την οποία τον έχρισε Ιππότη
(Order of Bath - Knight Grand Cross - GCB) 

Η κατασκευή του Άλλου

της Άζρα Νουχεφέντιτς 
 

ο λόγος της © Azra Nuhefendić στην παραλαβή του διεθνούς βραβείου (έτος 2010) “Writing for Central and Eastern Europe” - από το Αυστριακό Εθνικό Πρακτορείο Ειδήσεων - ΑPA (Austria Press Agenture). Εκφωνήθηκε 25.11.2010. Δημοσίευση :
© Osservatorio Balcani Caucaso: Constructing the Other. Μια ομιλία με καρδιά και πνεύμα: Ο “εχθρός κατασκευάζεται” ως πολιτικό εργαλείο τρόμου για την εξουσία

Είναι προνόμιο και μεγάλη τιμή να βρίσκομαι απόψε εδώ, έχοντας κερδίσει μια βράβευση με τέτοιο κύρος. 

Σας ευχαριστώ πολύ.

Πριν από την ομιλία μου, θα ήθελα να αφιερώσω αυτό το βραβείο στην αδελφή μου Έσα, που δεν ζεί πιά: με υποστήριζε όταν ένιωθα αποθαρρυμένη, μου πρόσφερε εμπιστοσύνη όταν αισθάνθηκα να αποτυγχάνω και με ενθάρρυνε όταν ένιωθα απελπισμένη. Ξέρω ότι θα ήταν ευτυχισμένη άν με έβλεπε εδώ απόψε.

Oι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο

 

της Άζρα Νουχεφέντιτς 

   

Διδάγματα από βασανισμένους τόπους κι από ζοφερούς καιρούς για την τωρινή εποχή της σύγχυσης. Η λογοτεχνική δημοσιογραφία στα καλύτερά της.
Το άρθρο της © Azra Nuhefendić, Σεράγεβο 11 Ιουλίου 2011, δημοσιεύθηκε στα Αγγλικά στο © Osservatorio Balcani Caucaso: Sarajevo: Lime Trees in flower

 

Το άνθος της φλαμουριάς  (blumenbiene/flickr) 

Είναι ένα μέρος για συναντήσεις, ένα μέρος για τους φίλους, για τους ερωτευμένους. Είναι η Vilsonovo Avenue στο Σεράγεβο, που σκιάζεται από τέσσερις σειρές αιωνόβιων δέντρων φλαμουριάς, τα οποία επιβίωσαν ακόμη και από τον πόλεμο στη δεκαετία του 1990. Όταν οι φλαμουριές ανθίζουν, είναι ο καιρός για την επιστροφή.
Όταν οι φλαμουριές ανθίζουν, είναι καιρός για επιστροφή στο Σεράγεβο. Τον Ιούνιο, το άρωμά τους απλώνεται σ' όλη την πόλη, αρκούν μια-δυο ημέρες ανθοφορίας για να την αγκαλιάσει. Η ανθοφορία της φλαμουριάς είναι σαν ναρκωτικό. Προκαλεί το ίδιο αποτέλεσμα : μας γλυκαίνει, συγκλονίζει την ψυχή μας. Γινόμαστε συναισθηματικοί, σκάει μισό χαμόγελο στα πρόσωπά μας, είναι η έκφραση κάποιου που παρηγορεί, θυμάται ένα μυστικό, κάτι όμορφο και οικείο. Ανακτούμε και πάλι θέληση για να απολαμβάνουμε τη ζωή, για να δουλεύουμε σκληρά, για να είμαστε ευτυχισμένοι, για να επισκεπτόμαστε τους φίλους μας.