Παρασκευή, 29 Ιουνίου 2018

Η «Παλιά» Ευρώπη σε κρίση - αντί επιμέτρου: Μια Ένωση χωρίς ταυτότητα και η αναζήτηση νέας κανονικότητας

1. Ζητείται νέα ευρωπαϊκή κανονικότητα

από άρθρο του Παναγιώτη Ιωακειμίδη

© Τα Νέα - Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Ποιά Ευρωπαϊκή κανονικότητα; 8.6.2018
 
[...] Σήμερα όμως φαίνεται ότι δημιουργείται μια γενικότερη τάση στη διαμόρφωση της Ένωσης. Ενώ αρκετοί εκτιμούν ότι η ΈΕ σχηματοποιείται σε σύστημα δύο ή πολλών ταχυτήτων, η πραγματικότητα φαίνεται να κινείται σε διαφορετική λογική: η Ένωση να μορφοποιείται σε μια ομάδα (υποτιθέμενων) “κανονικών κρατών μελών” και σε μια άλλη ομάδα «κρατών ειδικών περιπτώσεων», ιδιαίτερων καθεστώτων. Κανονικότητα vs. ιδιαιτερότητας. Το σχήμα των ταχυτήτων υπονοεί ότι κάποιες χώρες προχωρούν ταχύτερα στην ενοποιητική διαδικασία και κάποιες βραδύτερα, αλλά πάντως προς την ίδια κατεύθυνση και με την αποδοχή των ίδιων επιλογών, στόχων, αρχών και αξιών. Αντίθετα, στο σχήμα κανονικότητας – ιδιαιτερότητας οι χώρες της δεύτερης κατηγορίας περιέρχονται στην κατάσταση των ειδικών καθεστώτων με ειδικούς κανόνες λειτουργίας και με ανοχή σε αποκλίσεις από επιλογές, στόχους, ρυθμίσεις, αξίες. Στην κατάσταση αυτή έχουν περιέλθει εκτός από την Πολωνία, Ουγγαρία, Ελλάδα (στο πλαίσιο της ευρωζώνης) όλες οι Ανατολικοευρωπαϊκές χώρες ενώ προστίθεται και η Ιταλία, ο συμβολισμός της οποίας είναι ξεχωριστός ως ιδρυτική χώρα της Ένωσης και θεματοφύλακας των ενοποιητικών Συνθηκών. Στην κατηγορία της (υποτιθέμενης) κανονικότητας μπορεί κατ’ αρχήν να ομαδοποιηθούν χώρες όπως Γαλλία, Γερμανία, χώρες Μπενελούξ, Ισπανία, Φινλανδία.
Είναι αυτό το υπό διαμόρφωση σχήμα βιώσιμο; Μάλλον δύσκολο. Πρώτα απ’ όλα γιατί είναι σαφώς αντιδημοκρατικό και δεύτερον γιατί μεσοπροθέσμως υποσκάπτει την ενότητα του όλου συστήματος. Εργάζεται για τον κατακερματισμό. Το ξεπέρασμα του όμως προϋποθέτει βαθιά μεταρρύθμιση τόσο της Ένωσης / ευρωζώνης όσο και των κρατών-μελών. 
Δύσκολο έργο με ένα κύριο όμως ερώτημα τώρα πλέον τον ορισμό της Ευρωπαϊκής κανονικότητας. “Ποιά (μπορεί να) είναι η νέα ευρωπαϊκή κανονικότητα” σε συνθήκες γενικευμένων αποκλίσεων;  (Εκτός και εάν τη νέα κανονικότητα την ορίσει τελικά η Ισπανία του Πέδρο Σάντσεζ).
2. Η Ευρώπη σήμερα: Μια Ένωση χωρίς ταυτότητα

Για παράδειγμα η κλιματική αλλαγή θα δημιουργήσει νέες συνθήκες σε πολλά σημεία του πλανήτη (ξηρασίες και μείωση των καλλιεργήσιμων εκτάσεων, αύξηση της θερμοκρασίας σε υπερβολικό βαθμό, ακραία καιρικά φαινόμενα κ.λ.π.), οι οποίες σε συνδυασμό και με την μη ύπαρξη προοπτικής οικονομικής ανάπτυξης θα τροφοδοτήσουν με μεγαλύτερη ένταση τις μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών.
Μπορεί η κα. Merkel να επισημαίνει, ότι πρέπει να υπάρξει ένα νέο σχέδιο Μarshall για την Αφρική, όμως αυτό λέγεται χωρίς να έχει ίχνος ρεαλισμού, αν ληφθούν υπόψη οι μέχρι τώρα επιλογές της. Γίνεται δε φανερό, αν προσεγγίσει ακόμη και ο απλός πολίτης την πολιτική της γερμανικής κυβέρνησης για τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, οι οποίες αντιμετωπίζουν προβλήματα.
Μέχρι τώρα δεν φαίνεται να συνειδητοποιείται, ότι η ακολουθούμενη πρακτική από τα ευρωπαϊκά κράτη μεγιστοποιεί τα προβλήματα, που θα προκύψουν από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Ενώ ήδη άρχισαν να γίνονται εμφανή με τα ακραία καιρικά φαινόμενα και υπογράφονται συμφωνίες παγκόσμιας εμβέλειας για το κλίμα (Παρίσι), σχεδόν κανένα κράτος δεν τηρεί τις δεσμεύσεις του για την μείωση της εκπομπής αερίων. Απλά μεταθέτουν την αντιμετώπιση των προβλημάτων στο μέλλον. Αυτό όμως επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τις συνθήκες ζωής των μελλοντικών γενεών.
Η κατάσταση επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο από τις επιπτώσεις, που συνεπάγεται η ταχύτατη γήρανση των ευρωπαϊκών κοινωνιών.
Ο τρόπος ζωής, μείωση γεννήσεων από το ένα μέρος, αύξηση του προσδόκιμου ζωής από το άλλο, τροφοδοτεί αυτό το πρόβλημα με μεγαλύτερη ένταση ως προς τις επιπτώσεις του στο ασφαλιστικό σύστημα και στον τομέα της εργασίας, ο οποίος λειτουργεί ενισχυτικά σε σχέση με τις κοινωνικές ανισότητες.
Μπορεί η κάθε ευρωπαϊκή κοινωνία μόνη της να αντιμετωπίσει αυτή την μελλοντική προοπτική ή μήπως αποτελεί λύση η «αξιοποίηση» των εταίρων της για την δική της ευημερία;
Το ερώτημα είναι ρητορικό, διότι στην παγκοσμιοποιημένη πραγματικότητα με τις οικονομικές και εργασιακές αλληλεξαρτήσεις των κοινωνιών αλλά και τις κλιματικές συνθήκες του μέλλοντος σε συνδυασμό με τις επιπτώσεις τους (μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών, αλλαγές στη σύνθεση των κοινωνιών με πολυπολιτισμική κατεύθυνση κ.λ.π.) η εθνοκεντρική θεώρηση του πλανητικού γίγνεσθαι οδηγεί σε αδιέξοδες κινήσεις και επιλογές.
Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντική προϋπόθεση για την βιωσιμότητα του ευρωπαϊκού εγχειρήματος η απαλλαγή των ευρωπαϊκών κοινωνιών από τις διάφορες μορφές εθνικιστικής θεώρησης της σύγχρονης πραγματικότητας και η διαμόρφωση ευρωπαϊκής συνείδησης και ταυτότητας, ώστε τόσο οι πολίτες όσο και το πολιτικό σύστημα να απαλλαγούν από την στασιμότητα, που χαρακτηρίζει αυτή την περίοδο το ευρωπαϊκό γίγνεσθαι.
Η δυναμική της εξέλιξης είναι πολύ πιο γρήγορη από την ταχύτητα της διαχείρισης της σε ευρωπαϊκό επίπεδο και αυτό πρέπει να αλλάξει άμεσα.
Παράλληλα με την προώθηση της διαμόρφωσης ευρωπαϊκής συνείδησης και ταυτότητας πρέπει να προχωρήσει και η πολιτική ενοποίηση στην Ευρώπη με την ευρωπαϊκή διακυβέρνηση και την διαμόρφωση των θεσμικών προϋποθέσεων (ευρωπαϊκά κόμματα, ευρωπαϊκή κυβέρνηση), ώστε να είναι εφικτός ο σχεδιασμός και η πραγμάτωση ενός ευρωπαϊκού μοντέλου κοινωνικής οργάνωσης.
Η σειρά πολυμορφία της κρίσης στην «Παλιά» Ευρώπη:

1. Αλεσσάντρο Λεογκράντε: Ιταλική παρακμή, γεροντική φάση του Μπερλουσκονισμού
 

2. Πάμπλο Καστάνιο: Ισπανία, Αριστερά και Δεξιά - επιστροφή στην κανονικότητα;


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Printfriendly

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:
Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:<br>Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι
Πως η αγάπη επουλώνει τη φθορά του κόσμου

Enrico Berlinguer (1981):

Enrico Berlinguer (1981):
Η ηθική διάσταση στην κρίση της πολιτικής

Danilo Kiš:

Danilo Kiš:
Συμβουλές σε νεαρούς συγγραφείς, και όχι μόνον

Wolfgang Münchau

Wolfgang Münchau
Ο συντάκτης οικονομικών θεμάτων Βόλφγκανγκ Μύνχάου (Financial Times - Der Spiegel)

Predrag Matvejević:

Predrag Matvejević:
Ο Ρωσο-Κροάτης ανιχνευτής και λάτρης του Μεσογειακού κόσμου

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο Φρανκφουρτιανός από τη Νεμπράσκα: Δικαιοσύνη & ελπίδα απέναντι στην ιδιοτέλεια των ελίτ

Azra Nuhefendić

Azra Nuhefendić
Η δημοσιογράφος με τις πολλές διεθνείς διακρίσεις, γράφει για την οριακή, γειτονική Ευρώπη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη
Όριο της Ευρώπης, οριακή Ευρώπη

Μάης του '36, Τάσος Τούσης

Μάης του '36, Τάσος Τούσης
Ο σκληρός Μεσοπόλεμος: η εποχή δοσμένη μέσα από τη ζωή ενός ανθρώπου - συμβόλου

Στον καιρό των τσιγγάνων και της μικρής Μαρίας

Ετικέτες

«Γενιά του '30» 1968 αειφορία αντιπροσωπευτική δημοκρατία Αρχιτεκτονική Αυστρομαρξισμός Βαλκανική βιοποικιλότητα Βρετανία Γαλλία Γερμανία Γκράμσι Έθνος και ΕΕ Εκπαίδευση Ελεφάντης Ενέργεια Επισφάλεια Ευρωκομμουνισμός ΗΠΑ Ήπειρος Θ. Αγγελόπουλος Θεοδωράκης Θεσσαλονίκη Ιβάν Κράστεφ Ισπανία ιστορία Ιταλία Καζαντζάκης Κέϋνς Κίνα Κινηματογράφος Κλιματική αλλαγή Κοινοτισμός κοινωνική ανισότητα Κορνήλιος Καστοριάδης Κοσμάς Ψυχοπαίδης Λιάκος Α. Λογοτεχνία Μάνεσης Μάξ Βέμπερ Μάρξ Μαρωνίτης Μέλισσες Μέσα «κοινωνικής» δικτύωσης Μεσόγειος Μεταπολίτευση Μιχ. Παπαγιαννάκης Μουσική Μπερλινγκουέρ Νεοφιλελευθερισμός Νίκος Πουλαντζάς Νίτσε Ο τόπος Οικολογία Π. Κονδύλης Παγκοσμιοποίηση Παιδεία Πολωνία Πράσινοι Ρήγας Ρίτσος Ρωσία Σεφέρης Σολωμός Σοσιαλδημοκρατία Σχολή Φραγκφούρτης Ταρκόφσκι Τσακαλώτος Τσίπρας Φιλελευθερισμός Φιλοσοφία Χαλκιδική Χέγκελ Χρήστος Γιανναράς Χριστιανισμός Acemoglu/Robinson Adorno André Gorz Azra Nuhefendić Balibar Brexit Carl Schmitt Christopher Lasch Claus Offe Colin Crouch Ernst Bloch Franklin Roosevelt Habermas Hannah Arendt Heidegger J. Augstein Jan-Werner Müller Jeremy Corbyn Laclau Le Corbusier Louis Althusser Marc Mazower Matvejević Miroslav Krleža Mudde Niels Kadritzke Otto Bauer Ruskin Streeck T. S. Eliot Timothy Snyder Ulrich Beck Ulrike Guérot Wallerstein Walter Benjamin Wolfgang Münchau Zygmunt Bauman

Song for the Unification (Zbigniew Preisner -
Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube

Song for the Unification (Zbigniew Preisner - <br>Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων,
ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον...
Ἡ ἀγάπη ...πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει...
Νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα·
μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη (προς Κορινθ. Α΄ 13)

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης
Νταβίντ Γκρόσμαν: Το πένθος του πατέρα και της Ιστορίας

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη
Μια ιστορία προσφυγιάς, στη Λέσβο και στη Νορβηγία

Luka Lisjak Gabrijelčič: Χάννα Άρεντ, τα πρώτα χρόνια

Luka Lisjak Gabrijelčič: Χάννα Άρεντ, τα πρώτα χρόνια
Hannah Arendt, zgodnja leta (στο Razpotja - Σλοβενικά)

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Erik Stokstad («Science»): New rice variety could feed the planet without warming it

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα
Τα μικροκλίματα της Ελλάδας, εξασφαλίζουν μεγάλη βιοποικιλότητα μανιταριών (Βασιλική Χρυσοστομίδου, «Καθημερινή», αναδημοσίευση «Δασαρχείο»)

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»
«Είμαι βραχυπρόθεσμα απαισιόδοξος αλλά μακροπρόθεσμα αισιόδοξος»

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin
Ο 21ος αιώνας: Ένας κόσμος χωρίς την αριστερά (“Kultura Liberalna” - Πολωνία, αγγλικά)

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο
Η λογοτεχνική δημοσιογραφία στα καλύτερά της - Azra Nuhefendić

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος - του Μικαέλ Λεβύ

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος   - του Μικαέλ Λεβύ
- «Με ποιανού το μέρος είστε, κύριε Κάρολ»; - «Είμαι με τον εαυτό μου»

Jürgen Habermas

Jürgen Habermas
¨Ολα τα κείμενα από το περιοδικό "Blätter für deutsche und internationale Politik"
(pdf, Γερμανικά)

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι
Φιλελεύθεροι και «μαρξιστές» νάρκισσοι της «γενιάς του '68» στη Δύση, ποτέ δεν θα καταλάβουν γιατί προτίμησε το μνήμα για να μη παραιτηθεί από την αξιοπρέπειά της. Η αδιαφορία τους είναι φυσικό επακόλουθο της ιδεολογίας και της νοοτροπίας τους

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν
Η Μαρία ανήκει και στους δύο κόσμους, αλλά και σε κανέναν από αυτούς. Οὐ γὰρ ἔχομεν ὧδε μένουσαν πόλιν. Αντεπεξέρχεται όσο καλύτερα μπορεί στις απαιτήσεις των μεν και των δε, χωρίς να διστάζει να στηλώσει το κορμάκι της όταν διακυβεύονται οι αρχές της. Δε θέλει να τη φωτογραφίζουν, να την αναγκάζουν να ακούει ποπ μουσική, να λέει ψέματα, να αφίσταται των αξιών της. Δεν είναι ψόφιο ψάρι· πάει ενάντια στο ρεύμα. Θα θυσιάσει τη ζωή της για να μιλήσει επιτέλους ο τετράχρονος αδερφός της, που αρχίζει να θεωρείται αυτιστικός από ιατρούς και οικογένεια : μόλις ξεψυχήσει, ο αδερφός της αρχίζει να μιλάει - του Ν. Ράπτη

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)
Ο ήπιος επαναστάτης χωρίς δόγμα με τον φιλελεύθερο υποστηρικτή της κοινωνικής δικαιοσύνης και του Κέϋνς - Υπερβάσεις «φραγμάτων» σε μια εποχή που η Πολιτική γραφόταν με κεφαλαίο «Π»

The Roosevelt Institute

The Roosevelt Institute
Ελεωνόρα και Φραγκλίνος Ρούσβελτ - Πολιτική για καιρούς οικονομικής κρίσης

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate
Οι οραματισμοί του Ζαν Μονέ για την ενωμένη Ευρώπη και η αντιμετώπιση της κρίσης
- του Strobe Talbott (The Brookings Essay)

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο
Η ποίηση στα σκοτεινότερά της και στα καλύτερά της
Εισαγωγή, σημειώσεις, σχόλια, μετάφραση: Ιωάννα Αβραμίδου

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα
Ένας ρόλος για τα κατοικίδια στους χώρους της εξουσίας

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο
(πέθανε τον Μάïο του 2014)

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο <br>(πέθανε τον Μάïο του 2014)
Ο σκύλος - σύμβολο μιας σκληρής εποχής, η προσωπικότητα του 2011 (Time)

Φιλιά εις τα παιδιά

Φιλιά εις τα παιδιά
Ένα κομμάτι Θεσσαλονίκης του χθές και του σήμερα

Street Art Utopia

Street Art Utopia
We declare the world as our canvas

Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας & Ανάπτυξης:
Γιατί μεγαλώνει διαρκώς η κοινωνική ανισότητα

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο καταναλωτισμός υπονομεύει τις αξίες της σταθερότητας και της αφοσίωσης, προπαγανδίζει
την καταστροφή της οικογενειακής ζωής

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)
Βλέπει τον εαυτό του ως κοινωνιολόγο κυρίως, όμως είναι και ο «τελευταίος φιλόσοφος» - τι ζητά η φιλοσοφία σ' αυτούς τους δύσκολους καιρούς;

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ
Hθικολόγος, συντηρητικός, εργατιστής, προπαγανδιστής της λιτότητας;¨Η επικριτής του καταναλωτισμού και της σπατάλης, για μια άλλη πολιτική ηθική, υπέρ του «μικρού» πολίτη;

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι