Δευτέρα, 3 Δεκεμβρίου 2018

Ευρωπαϊκό μέλλον ως δυνητική πραγματικότητα - Πώς το καταστρέφουν οι πολιτικές δυνάμεις που διαχειρίστηκαν την ΕΕ

του Χρίστου Αλεξόπουλου
 
©Μεταρρύθμιση - Χρίστος Αλεξόπουλος: Ευρωπαϊκό μέλλον ως δυνητική πραγματικότητα, 2.12.2018
 
Είναι εύκολο για έναν ευρωπαίο πολιτικό και μάλιστα πρόεδρο μιας ισχυρής χώρας, όπως είναι ο Emmanuel Macron στη Γαλλία, να διαπιστώνει τις διαλυτικές τάσεις, που ευδοκιμούν αυτή την χρονική περίοδο στη Γηραιά Ήπειρο. Η άνοδος του ευρωσκεπτικισμού και του εθνικιστικού λαϊκισμού αποτελούν απτά παραδείγματα αυτού του κινδύνου.
Με την ακολουθούμενη πρακτική από τις πολιτικές ηγεσίες των κρατών-μελών (της Γαλλίας συμπεριλαμβανομένης) και γενικότερα των κομμάτων, το ευρωπαϊκό μέλλον δεν αποκτά διαστάσεις δυνητικής πραγματικότητας σε βάθος χρόνου για τις κοινωνίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Οι πολίτες δεν είναι σε θέση να δεχθούν, ότι μπορεί προς το παρόν να μην είναι ορατή, αλλά στην προοπτική του χρόνου θα πραγματοποιηθεί η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, η οποία εγγυάται την ασφαλή πορεία προς το μέλλον με ειρήνη και ευημερία χωρίς κοινωνικές ανισότητες.
[Πολιτικοί και κόμματα χωρίς ευρωπαϊκή συνείδηση - συρρίκνωση της ΕΕ σε οικονομικό οικοδόμημα]
Τα αίτια για την στασιμότητα και την ανάπτυξη πολιτικών και κοινωνικών στάσεων αμφισβήτησης και αρνητικής προσέγγισης της ευρωπαϊκής προοπτικής ουσιαστικά παραπέμπουν στις ανεπάρκειες του πολιτικού συστήματος ως προς τον σχεδιασμό και την πολύ αργή (σε σύγκριση με την ταχύτητα της δυναμικής της εξέλιξης) διαχείριση της πορείας προς ένα κοινό μέλλον για τις ευρωπαϊκές κοινωνίες.
Κατ` αρχήν δεν διαθέτουν ευρωπαϊκή συνείδηση τα πολιτικά πρόσωπα, ενώ ανάλογος είναι και ο προσανατολισμός των κομμάτων. Αντιλαμβάνονται την Ευρωπαϊκή Ένωση ως οικονομικό οικοδόμημα, που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ικανοποίηση «εθνικών συμφερόντων», τα οποία όμως δεν ταυτίζονται με το κοινωνικό συμφέρον. Δυστυχώς ακόμη αναπαράγεται το σκεπτικό για την προώθηση κυρίως οικονομικών συμφερόντων, που ώθησε την οικονομική και πολιτική ελίτ στην δημιουργία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα (ΕΚΑΧ) το 1951.
Γι` αυτό αυξάνονται οι κοινωνικές ανισότητες στον ευρωπαϊκό χώρο, ενώ ταυτοχρόνως συρρικνώνεται η κοινωνική διάσταση της πολιτικής. Το αποτέλεσμα βέβαια είναι η ανάπτυξη του ευρωσκεπτικισμού και του εθνικισμού.
[Η ευρωπαϊκή ιδέα εργαλειοποιείται από τις ελίτ - ανορθολογισμός και χειραγώγηση]
Παράλληλα η εργαλειοποίηση του ανθρώπου στο πλαίσιο του καταναλωτισμού και της αύξησης του παραγόμενου πλούτου προς όφελος μιας ολιγομελούς οικονομικής ελίτ και η αποστασιοποίηση από τον ορθολογισμό στην πολιτική επικοινωνία του στερεί την δυνατότητα λειτουργίας ως πολίτη και μέλους ενός συλλογικού υποκειμένου (της κοινωνίας), το οποίο έχει συνείδηση των επιλογών του και των επιπτώσεων τους σε βάθος χρόνου.
Πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η στάση τόσο του πολιτικού συστήματος όσο και των πολιτών σε σχέση με το φυσικό περιβάλλον και το κλίμα. Τα πλαστικά μικροσωματίδια ανιχνεύονται ακόμη και στο σώμα του ανθρώπου και όχι μόνο σε άλλους οργανισμούς, όπως είναι τα ψάρια, αλλά οι κυβερνήσεις, το οικονομικό σύστημα και οι πολίτες δεν αντιδρούν αποφασιστικά και άμεσα με την παραίτηση από την χρήση πλαστικών προϊόντων.
Το ίδιο ισχύει και στην διαχείριση της κλιματικής αλλαγής. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα και οι καταστροφικές τους επιπτώσεις πληθαίνουν, αλλά το πολιτικό σύστημα και οι κοινωνίες δεν αντιδρούν άμεσα, αν και έχουν υπογραφεί πλανητικής εμβέλειας συμφωνίες (Συμφωνία για το Κλίμα στο Παρίσι). Απεναντίας επιβαρύνουν περισσότερο το περιβάλλον με την εκπομπή αερίων και την συνέχιση της χρήσης ορυκτών καυσίμων για την παραγωγή ενέργειας.
Το μόνο, που ενδιαφέρει, είναι η διατήρηση της κατανάλωσης σε υψηλό επίπεδο. Με αυτό τον τρόπο όμως οι άνθρωποι, ως άτομα και ως κοινωνίες, δεν διαμορφώνουν συνεκτικά συλλογικά υποκείμενα τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο και δεν ενεργοποιούνται για την βιωσιμότητα της βιωνόμενης πραγματικότητας ή της δυνητικής, όπως είναι η ευρωπαϊκή προοπτική.
[Καταναλωτισμός, μαζοποίηση, εθνικιστικές «αξίες»: Συστημικά εργαλεία για τη διατήρηση του status quo]
Στον ευρωπαϊκό χώρο επιδρούν και άλλοι αρνητικοί παράγοντες, οι οποίοι αφαιρούν από τους πολίτες την δυνατότητα λειτουργίας με ευρωπαϊκή και όχι εθνική λογική.
Η εκπαίδευση και η διαμόρφωση ταυτότητας στα κράτη-μέλη δεν στηρίζεται κυρίως στην ανάδειξη των κοινών πολιτισμικών αναφορών, αλλά στις διαφορετικές ιστορικές διαδρομές τους στο παρελθόν. Επίσης δεν προωθείται η διαπολιτισμική ανταλλαγή και όσμωση, ιδιαιτέρως στη νέα γενιά, η οποία διαμορφώνει την πολιτισμική της ταυτότητα χωρίς την εθνικιστική ασφυξία των προηγούμενων γενεών.
Εκείνο, που καλλιεργείται συστηματικά, είναι ο καταναλωτισμός και η μαζοποίηση των κοινωνιών, τα οποία λειτουργούν ως «δικλείδες ασφαλείας» για την διατήρηση σε ισχύ του μοντέλου κοινωνικής οργάνωσης με εθνικές οριοθετήσεις.
Γι` αυτό δεν αναπτύσσονται πολιτισμικές αξίες με ευρωπαϊκό κοινωνικό προσανατολισμό, οπότε διευκολύνεται η ευδοκίμηση εθνικιστικών πολιτικών οπτικών, οι οποίες με ηθικολογική λογική εξιδανικεύουν την «εθνική οντότητα» και της προσδίδουν διαστάσεις «ταχυδακτυλουργού», που μπορεί να εγγυηθεί την ευημερία.
[Ραγδαίος μετασχηματισμός των κοινωνικών συστημάτων, ψηφιακή τεχνολογία, τεχνητή νοημοσύνη, επιπτώσεις τους υπό συνθήκες απουσίας του ενεργού πολίτη]
Παράλληλα δεν συνυπολογίζονται στον ευρωπαϊκό πολιτικό σχεδιασμό η συνεχής εξέλιξη και ποιοτική διαφοροποίηση του πολίτη σε σχέση με την βίωση της πραγματικότητας σε μια εποχή, η οποία χαρακτηρίζεται από την μεγάλη ταχύτητα των αλλαγών, που μετασχηματίζουν το σύνολο των κοινωνικών συστημάτων.
Πολύ αντιπροσωπευτικό παράδειγμα είναι οι επιπτώσεις, που έχει η ψηφιακή τεχνολογία και ιδιαιτέρως η τεχνητή νοημοσύνη, όχι μόνο στον εργασιακό τομέα με την αυτοματοποίηση, αλλά και στον τρόπο ζωής με την συρρίκνωση της κοινωνικής λειτουργίας του ατόμου και κατ` επέκταση της κοινωνικής συνοχής.
Σταδιακά η ανθρώπινη οντότητα και λειτουργία μετατρέπεται σε εργαλείο για την εξυπηρέτηση συστημικών αναγκών, οι οποίες όμως δεν συμπορεύονται με την δραστηριοποίηση των ανθρώπων ως πολιτών και την έκφραση της ελεύθερης βούλησης στο πλαίσιο της δημοκρατίας και του κοινωνικού χώρου.
[Ανεπάρκεια και αποτυχία των πολιτικών δυνάμεων που διαχειρίστηκαν την ΕΕ]
Δεν είναι τυχαίο, ότι δεν υπάρχουν ισχυρές ευρωπαϊκές δομές στο επίπεδο της κοινωνίας πολιτών, οι οποίες είναι σε θέση να συμβάλλουν στην διαμόρφωση και έκφραση του ευρωπαϊκού κοινωνικού συμφέροντος και ταυτοχρόνως να αποτελούν αποφασιστικό παράγοντα στις διεργασίες διαμόρφωσης ευρωπαϊκής συνείδησης και ταυτότητας, ώστε να είναι εφικτή η θεώρηση του ευρωπαϊκού μέλλοντος ως δυνητικής πραγματικότητας.
Είναι εμφανές, ότι, εάν συνεχισθούν η ακολουθούμενη μέχρι τώρα πολιτική από το ευρωπαϊκό πολιτικό σύστημα και η υπέρβαση των δυνατοτήτων του από την ταχύτητα της ροής του χρόνου, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα οδηγηθεί στην αυτοαναίρεση της, οπότε το μέλλον δεν θα εμπεριέχει και την προοπτική της ολοκλήρωσης του εγχειρήματος, η οποία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως δυνητική πραγματικότητα για τους πολίτες της Γηραιάς Ηπείρου.
Την ευθύνη για μια τόσο αρνητική εξέλιξη θα την έχει κατά κύριο λόγο το πολιτικό σύστημα και ιδιαιτέρως αυτά τα κόμματα, που κατά την διάρκεια της κυβερνητικής τους θητείας δεν κατόρθωσαν να σχεδιάσουν με ευρωπαϊκή λογική την πορεία προς το μέλλον. Ο εθνικισμός και ο ευρωσκεπτικισμός είναι απόρροια αυτής της πολιτικής ανεπάρκειας.
 
[Οι μεσότιτλοι προστέθηκαν από τον ιστοχώρο Μετά την Κρίση] 
  
Ο Χρίστος Αλεξόπουλος είναι ερευνητής κοινωνιολόγος

Χρίστος Αλεξόπουλος: «Πολιτικές δεσμεύσεις»
Jürgen Habermas: Διάγνωση της πολιτικής κατάστασης στην Ευρώπη σήμερα (Εφημ. των Συντακτών, 29.10.2018) 
[...] Δυστυχώς οι σοσιαλδημοκράτες, ενώ έχουν συνδέσει την ύπαρξή τους με την ιστορική μοίρα της Γερμανίας, δεν μπορούν να ανταποκριθούν στην ιστορική αποστολή τους: Να εξημερώσουν τον καπιταλισμό. Αναζητούνται πολιτικά υποκείμενα τα οποία θα επωμιστούν αυτό τον ρόλο. Οι επικείμενες ευρωεκλογές αποτελούν ένα στοίχημα γι’ αυτό το σχέδιο [...]

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Printfriendly

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:
Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:<br>Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι
Πως η αγάπη επουλώνει τη φθορά του κόσμου

Enrico Berlinguer (1981):

Enrico Berlinguer (1981):
Η ηθική διάσταση στην κρίση της πολιτικής

Danilo Kiš:

Danilo Kiš:
Συμβουλές σε νεαρούς συγγραφείς, και όχι μόνον

Wolfgang Münchau

Wolfgang Münchau
Ο συντάκτης οικονομικών θεμάτων Βόλφγκανγκ Μύνχάου (Financial Times - Der Spiegel)

Predrag Matvejević:

Predrag Matvejević:
Ο Ρωσο-Κροάτης ανιχνευτής και λάτρης του Μεσογειακού κόσμου

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο Φρανκφουρτιανός από τη Νεμπράσκα: Δικαιοσύνη & ελπίδα απέναντι στην ιδιοτέλεια των ελίτ

Azra Nuhefendić

Azra Nuhefendić
Η δημοσιογράφος με τις πολλές διεθνείς διακρίσεις, γράφει για την οριακή, γειτονική Ευρώπη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη
Όριο της Ευρώπης, οριακή Ευρώπη

Μάης του '36, Τάσος Τούσης

Μάης του '36, Τάσος Τούσης
Ο σκληρός Μεσοπόλεμος: η εποχή δοσμένη μέσα από τη ζωή ενός ανθρώπου - συμβόλου

Στον καιρό των τσιγγάνων και της μικρής Μαρίας

Ετικέτες

«Γενιά του '30» «Μακεδονικό» 1968 αειφορία αντιπροσωπευτική δημοκρατία Αριστοτέλης Αρχιτεκτονική Αυστρομαρξισμός Βαλκανική βιοποικιλότητα Βρετανία Γαλλία Γερμανία Γκράμσι Έθνος και ΕΕ Εκπαίδευση Ελεφάντης Ενέργεια Επισφάλεια Ευρωκομμουνισμός ηγεμονία ΗΠΑ Ήπειρος Θ. Αγγελόπουλος Θεοδωράκης Θεσσαλονίκη Ιβάν Κράστεφ ιστορία Ιταλία Καζαντζάκης Καταναλωτισμός Κεντρική Ευρώπη Κέϋνς Κίνα Κινηματογράφος Κλιματική αλλαγή Κοινοτισμός κοινωνική ανισότητα Κορνήλιος Καστοριάδης Κοσμάς Ψυχοπαίδης Κράτος Πρόνοιας Κώστας Καραμανλής Λιάκος Α. Λογοτεχνία Μάνεσης Μάξ Βέμπερ Μάρξ Μαρωνίτης Μέλισσες Μέσα «κοινωνικής» δικτύωσης Μέσα Ενημέρωσης Μεσόγειος Μεταπολίτευση Μιχ. Παπαγιαννάκης Μουσική Μπερλινγκουέρ Νεοφιλελευθερισμός Νίκος Πουλαντζάς Νίτσε Ο τόπος Οικολογία Π. Κονδύλης Παγκοσμιοποίηση Παιδεία Πολωνία Πράσινοι Ρήγας Ρίτσος Ρωσία Σεφέρης Σημίτης Σολωμός Σοσιαλδημοκρατία Σχολή Φραγκφούρτης Ταρκόφσκι Τουρκία Τραμπ Τροβαδούροι Τσακαλώτος Τσίπρας Φιλελευθερισμός Φιλοσοφία Χαλκιδική Χέγκελ Χριστιανισμός Acemoglu/Robinson Adorno Albrecht von Lucke André Gorz Azra Nuhefendić Balibar Brexit Carl Schmitt Chomsky Christopher Lasch Claus Offe Colin Crouch Elmar Altvater Ernst Bloch Ernst-W. Böckenförde Franklin Roosevelt Habermas Hannah Arendt Heidegger Jan-Werner Müller Jeremy Corbyn Laclau Le Corbusier Louis Althusser Marc Mazower Matvejević Michel Foucault Miroslav Krleža Mudde Otto Bauer PRAXIS International Ruskin Sandel Michael Strauss Leo Streeck T. S. Eliot Timothy Snyder Tolkien Ulrich Beck Ulrike Guérot Wallerstein Walter Benjamin Wolfgang Münchau Zygmunt Bauman

Song for the Unification (Zbigniew Preisner -
Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube

Song for the Unification (Zbigniew Preisner - <br>Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων,
ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον...
Ἡ ἀγάπη ...πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει...
Νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα·
μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη (προς Κορινθ. Α΄ 13)

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης
Νταβίντ Γκρόσμαν: Το πένθος του πατέρα και της Ιστορίας

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη
Μια ιστορία προσφυγιάς, στη Λέσβο και στη Νορβηγία

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Erik Stokstad («Science»): New rice variety could feed the planet without warming it

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα
Τα μικροκλίματα της Ελλάδας, εξασφαλίζουν μεγάλη βιοποικιλότητα μανιταριών (Βασιλική Χρυσοστομίδου, «Καθημερινή», αναδημοσίευση «Δασαρχείο»)

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»
«Είμαι βραχυπρόθεσμα απαισιόδοξος αλλά μακροπρόθεσμα αισιόδοξος»

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο
Η λογοτεχνική δημοσιογραφία στα καλύτερά της - Azra Nuhefendić

Jürgen Habermas

Jürgen Habermas
¨Ολα τα κείμενα από το περιοδικό "Blätter für deutsche und internationale Politik"
(pdf, Γερμανικά)

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)
Ο ήπιος επαναστάτης χωρίς δόγμα με τον φιλελεύθερο υποστηρικτή της κοινωνικής δικαιοσύνης και του Κέϋνς - Υπερβάσεις «φραγμάτων» σε μια εποχή που η Πολιτική γραφόταν με κεφαλαίο «Π»

The Roosevelt Institute

The Roosevelt Institute
Ελεωνόρα και Φραγκλίνος Ρούσβελτ - Πολιτική για καιρούς οικονομικής κρίσης

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο
(πέθανε τον Μάïο του 2014)

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο <br>(πέθανε τον Μάïο του 2014)
Ο σκύλος - σύμβολο μιας σκληρής εποχής, η προσωπικότητα του 2011 (Time)

Φιλιά εις τα παιδιά

Φιλιά εις τα παιδιά
Ένα κομμάτι Θεσσαλονίκης του χθές και του σήμερα

Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας & Ανάπτυξης:
Γιατί μεγαλώνει διαρκώς η κοινωνική ανισότητα

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο καταναλωτισμός υπονομεύει τις αξίες της σταθερότητας και της αφοσίωσης, προπαγανδίζει
την καταστροφή της οικογενειακής ζωής

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)
Βλέπει τον εαυτό του ως κοινωνιολόγο κυρίως, όμως είναι και ο «τελευταίος φιλόσοφος» ή μάλλον κάνει φιλοσοφική κοινωνιολογία και κοινωνιολογική φιλοσοφία- τι ζητά η φιλοσοφία σ' αυτούς τους δύσκολους καιρούς;

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ
Hθικολόγος, συντηρητικός, εργατιστής, προπαγανδιστής της λιτότητας;¨Η επικριτής του καταναλωτισμού και της σπατάλης, για μια άλλη πολιτική ηθική, υπέρ του «μικρού» πολίτη;

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι

Ψηλά στην Πίνδο, στο Περτούλι