Παρασκευή, 24 Ιουλίου 2015

Το χρέος της Ελλάδας μπορεί και πρέπει να ελαφρυνθεί εντός της ευρωζώνης. Συσχέτιση επιτοκίων με την ανάπτυξη και μορατόριουμ πληρωμών

των Άρμιν φον Μπόγκνταντυ, Μάρτσελ Φράτσερ και Γκούντραμ Βολφ
Armin von Bogdandy, Marcel Fratzscher, Guntram B. Wolff
   
© Frankfurter Allgemeine Zeitung - Schuldenschnitt auch ohne Grexit möglich 23.7.2015
  
Τρεις Γερμανοί ειδικοί με επιρροή απορρίπτουν την Grexit. Υποστηρίζουν ότι η αναδιάρθρωση - ελάφρυνση του δημόσιου χρέους της Ελλάδας εντός της ευρωζώνης είναι οικονομικά επωφελής για όλους και νόμιμη σύμφωνα με το ευρωπαϊκό και συνταγματικό δίκαιο. Προτείνουν  «ρήτρα ανάπτυξης» στα επιτόκια, με μορατόριουμ πληρωμών σε περιόδους χωρίς άνοδο του ΑΕΠ.
   
Η μεγαλύτερη ζημιά που προκάλεσε η αντιπαράθεση με την Ελλάδα είναι η καθολική απώλεια της εμπιστοσύνης. Για να μπορέσει η Ελλάδα να επιστρέψει και πάλι στην ανάπτυξη, πρέπει οι πολίτες, οι επιχειρήσεις και οι επενδυτές να ανακτήσουν την εμπιστοσύνη σε ένα βιώσιμο μέλλον για τη χώρα. Για να γίνει αυτό, χρειάζεται αφενός ικανή κυβέρνηση με επαρκή νομιμοποίηση, αφετέρου αποτελεσματικός διοικητικός μηχανισμός και δικαστικό σύστημα. Όμως έχει κεντρική σημασία και το ζήτημα του χρέους, αν και η εξυπηρέτησή του προς το παρόν και για το βραχυπρόθεσμο μέλλον είναι αμελητέο ζήτημα. Κανείς δεν αμφισβητεί την ανάλυση του ΔΝΤ σύμφωνα με την οποία η βιωσιμότητα του ελληνικού δημόσιου χρέους αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ανάκαμψη.
Το τρίτο πρόγραμμα, το οποίο αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης τώρα, πρέπει πρώτα-πρώτα να επαναφέρει την Ελλάδα εκεί όπου βρισκόταν στο τέλος του περασμένου έτους, όταν οι προβλέψεις για το ΑΕΠ έδειχναν άνοδο σχεδόν κατά 3%.
Επομένως, το τρίτο πρόγραμμα βοήθειας θα είναι το ακριβώς αντίθετο ενός προγράμματος μεταφοράς πόρων: στόχος του είναι να ενισχύσει την ελληνική οικονομία και να προστατατεύσει τις πιστώσεις και τις εγγυήσεις των δανειστών. Μεγάλο μέρος των πληρωμών θα πάει για την αναχρηματοδότηση του χρέους. Αλλά αυτό δεν θα είναι αρκετό: Η σύνδεση που υπάρχει σήμερα μεταξύ της εξυπηρέτησης του χρέους και της ένταξης στη νομισματική ένωση οδηγεί σε φαύλο κύκλο που αυξάνει την αβεβαιότητα, αποδυναμώνει την ανάπτυξη και κάνει έτσι την αποπληρωμή του χρέους όλο και λιγότερο πιθανή. Χωρίς λύση στο πρόβλημα του χρέους δεν θα υπάρξει εμπιστοσύνη και ανάπτυξη στην Ελλάδα. 
  
«Ρήτρα ανάπτυξης» και μορατόριουμ πληρωμών σε περιόδους χωρίς άνοδο του ΑΕΠ
Προτείνουμε να σπάσει αυτός ο φαύλος κύκλος μέσω συσχέτισης των επιτοκίων με τον ρυθμό ανόδου του ΑΕΠ [«ρήτρα ανάπτυξης»] και με ένα επιπρόσθετο μορατόριουμ χρέους που θα ισχύει υπό συγκεκριμένους όρους. Όταν η Ελλάδα δεν θα έχει ανάπτυξη, δεν θα πρέπει να πληρώνει ούτε τόκους, ούτε δόσεις εξόφλησης των δανείων. Όσο ισχυρότερη θα είναι η ανάπτυξη, τόσο μεγαλύτερες θα είναι οι αποπληρωμές τοκοχρεολυσίων στους Ευρωπαίους πιστωτές. Το μορατόριουμ του χρέους σημαίνει ότι η Ελλάδα, από το 2022 και μετά, όταν βάσει της ρύθμισης που ισχύει τώρα θα πρέπει να αρχίσει να εξυπηρετεί το χρέος της προς τους πιστωτές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα έχει τη δυνατότητα να αναβάλει την αποπληρωμή και να μειώνει το βάρος των τόκων, σε περίπτωση που δεν επιτυγχάνει ένα ορισμένο επίπεδο του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος.
Μια τέτοια λύση θα θέσει τέλος στην αβεβαιότητα και θα καταστήσει την ανάπτυξη της Ελλάδας θέμα που ενδιαφέρει την Ευρώπη, γιατί θα είναι και προς το δικό της συμφέρον. Η ανάπτυξη της Ελλάδας θα γίνει προϋπόθεση για την εξυπηρέτηση του χρέους της. Η σταθερότητα και η προβλεψιμότητα θα επιστρέψουν. Η τρέχουσα πολιτική σύγκρουση Ελλάδας και Βρυξελλών θα χάσει τις πηγές που την τροφοδοτούν. Μια τέτοια προσέγγιση σε καμμιά περίπτωση δεν ακυρώνει τα κίνητρα για μεταρρυθμίσεις. Κάθε ελληνική κυβέρνηση θα έχει πάντα μεγάλο ενδιαφέρον για μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν την ανάπτυξη, προπαντός για να μειωθεί η ανεργία. Φυσικά η διαμόρφωση του προγράμματος θα πρέπει να γίνει με μεγάλη προσοχή, έτσι ώστε να μη δημιουργήσει ανασταλτικά κίνητρα. Αυτό είναι εφικτό και οι προϋποθέσεις ευνοϊκές. Μια τέτοια λύση θα ήταν συμφέρουσα και για τους πιστωτές, δεδομένου ότι σε περίπτωση ασθενούς ανάπτυξης είναι αναπόφευκτη μια περικοπή ή «κούρεμα» του χρέους, ενώ αντίθετα, σε περίπτωση ισχυρής ανάπτυξης, όπως π.χ. στην Ιρλανδία, η περικοπή δεν μπορεί να δικαιολογηθεί. Μια τέτοια λύση θα επιβάρυνε πολύ ελαφρά τους προϋπολογισμούς των πιστωτριών χωρών και άρα δεν θα είχε αισθητές επιπτώσεις π.χ. στο «φρένο χρέους» που εφαρμόζει η Γερμανία. 
http://www.bruegel.org/eye-on-greece
Δεν υπάρχουν νομικά εμπόδια
Ένα τέτοιο μορατόριουμ πληρωμών, που από οικονομική σκοπιά αποτελεί ένα είδος αναδιάρθρωσης του χρέους της Ελλάδας προς τους επίσημους πιστωτές, δηλαδή προς τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της ζώνης του ευρώ και προς τους Μηχανισμούς διάσωσης ΕFSF και ΕSM, από νομική σκοπιά είναι πράξη επιτρεπτή στη ζώνη του ευρώ. Η άποψη του Ομοσπονδιακού Υπουργείου Οικονομικών της Γερμανίας, η οποία θεωρεί ως προϋπόθεση της αναδιάρθρωσης μια προσωρινή Grexit, δεν είναι πειστική. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο κατά την εκδίκαση της υπόθεσης Pringle αποφάσισε, σύμφωνα με το Άρθρο 125 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), ότι τα κράτη-μέλη μπορούν να χορηγήσουν «χρηματοδοτική συνδρομή» σε ένα μέλος της ζώνης του ευρώ «με την προϋπόθεση ότι οι όροι, υπό τους οποίους αυτή παρέχεται, είναι οι κατάλληλοι ώστε να του χορηγούν κίνητρα για να ασκεί υγιή δημοσιονομική πολιτική». Aσφαλώς η απόφαση αυτή δεν είχε ως αντικείμενο κάποια περικοπή χρέους, αλλά μόνον παροχή βοήθειας. Στη συνέχεια όμως, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αποφάνθηκε για την πολιτική αγοράς ομολόγων (OMT) της ΕΚΤ, ότι ακόμη και η ΕΚΤ μπορεί να αποδεχθεί έναν «σημαντικό κίνδυνο απωλειών», στο μέτρο που δρα μέσα στο πλαίσιο της εντολής της. Βέβαια, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δεν έχει αποφανθεί ρητά, ούτε με αυτή του την απόφαση, ότι επιτρέπεται στην ΕΚΤ να συμμετάσχει σε μια αναδιάρθρωση χρέους. Ωστόσο η λογική της επιχειρηματολογίας του οδηγεί προς το συμπέρασμα ότι η ΕΚΤ μπορεί να αποδεχτεί μια περικοπή χρέους, εάν αυτή είναι αναγκαία για την ενιαία νομισματική πολιτική. Εάν αυτό ισχύει ακόμη και για την ΕΚΤ, η οποία διέπεται από ιδιαίτερα αυστηρό νομικό πλαίσιο λόγω της απαγόρευσης της νομισματικής χρηματοδότησης των κρατών, τότε δεν μπορεί να θεωρείται παραβίαση του Άρθρου 125 της ΣΛΕΕ μια αναδιάρθρωση χρεών του ελληνικού δημοσίου που κατέχονται από άλλα κράτη-μέλη ή από το EFSF ή το ΕSM, στο βαθμό που αυτή η αναδιάρθρωση έχει ως στόχο την επανάκτηση της δημοσιονομικής σταθερότητας. Αυτός ο τρόπος προσέγγισης του ζητήματος, ο προσανατολισμένος στα αποτελέσματα, καλύπει και την εδώ προτεινόμενη υπό όρους αναστολή εξυπηρέτησης του χρέους. 
Ούτε ο Θεμελιώδης Νόμος (δηλαδή το γερμανικό Σύνταγμα) απαγορεύει κατ' αρχήν μια αναδιάρθρωση. Στις παρατηρήσεις του Ομοσπονδιακού Συνταγματικού Δικαστηρίου της Γερμανίας σχετικά με τη σύσταση του Μηχανισμού διάσωσης ΕSM, τονίζεται ότι ο οικονομικός κίνδυνος των προγραμμάτων βοήθειας για την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία πρέπει να είναι διαχειρίσιμος και η αυτονομία της Γερμανικής Ομοσπονδιακής Βουλής ως προς τη χάραξη δημοσιονομικής πολιτικής πρέπει να γίνεται σεβαστή. Αυτό τηρείται στην περίπτωση του ΕSM, δεδομένου ότι η Συνθήκη του ΕSM ορίζει ένα ανώτατο όριο για τους χρηματοοικονομικούς κινδύνους στους οποίους εκτίθεται η Ομοσπονδιακή Γερμανία. Έχει λοιπόν συνυπολογιστεί η πιθανότητα μιας περικοπής χρέους, αν και δεν αναφέρεται ρητά ότι είναι αποδεκτή από συνταγματική άποψη. Σίγουρα πολλά συνταγματικά θέματα δεν έχουν ακόμη αποσασηνιστεί οριστικά, όμως η πρότασή μας κινείται μέσα στα πλαίσια και στις κατευθύνσεις των μέχρι τώρα δικαστικών αποφάσεων. 
Οι προϋποθέσεις: Συμβολή στη σταθερότητα της ευρωζώνης, δημοσιονομική πειθαρχία, βιώσιμες αλλαγές στο κράτος
Για το επιτρεπτό ενός τέτοιου μορατόριουμ χρέους χρειάζονται δύο προϋποθέσεις. Πρώτον, η αναδιάρθρωση πρέπει να είναι σαφώς αναγκαία για την σταθερότητα της ευρωζώνης, πράγμα που επιβεβαιώνει το ΔΝΤ για την περίπτωση του ελληνικού χρέους. Και δεύτερον, η αναδιάρθρωση πρέπει να συνοδεύεται από ένα πρόγραμμα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που θα έχουν ως στόχους δημοσιονομική πειθαρχία και βιώσιμες αλλαγές. Αυτό ελπίζουμε να συμφωνηθεί τώρα, με το τρίτο πρόγραμμα. Οι προϋποθέσεις για εκσυγχρονισμό εκ θεμελίων του ελληνικού κράτους φαίνονται τώρα να είναι πιο ευνοϊκές από κάθε άλλη φορά: υπάρχει μια νέα κυβέρνηση, η χώρα έχει συμφωνήσει να δεχτεί πολλούς ελέγχους και οι Έλληνες πολίτες έχουν βιώσει μια «near death experience» ως προς την παραμονή της χώρας στη ζώνη του ευρώ. 
Συνεπώς, η συσχέτιση των προς εξυπηρέτηση βαρών του χρέους με τον ρυθμό ανάπτυξης στην Ελλάδα και το υπό όρους μορατόριουμ χρέους, δεν έρχονται σε αντίθεση με νομικούς περιορισμούς. Από οικονομική άποψη, η λύση αυτή δεν θα αυξήσει μόνον την πιθανότητα αποπληρωμής του χρέους. Ιδιαίτερα, θα δείξει επίσης, ότι η Γερμανία και οι άλλοι πιστωτές έχουν συμφέρον να βοηθήσουν την Ελλάδα και να διασφαλίσουν τη σταθερότητα της ζώνης του ευρώ. 
     
Το άρθρο δημοσιεύτηκε ταυτόχρονα στην εφημερίδα Frankfurter Allgemeine και στον ιστότοπο του Bruegel Institute στις 23.7.2015
Ο Armin von Bogdandy (1960) διδάσκει Δημόσιο και Διεθνές Δίκαιο στο Πανεπιστήμιο Γκαίτε της Φρανκφούρτης και διευθύνει το Ινστιτούτο Max Planck Δημοσίου και Διεθνούς Δικαίου στη Χαϊδελβέργη. Το επίκεντρο της ερευνητικής του δραστηριότητας είναι το Διεθνές,το Ευρωπαϊκό και το Συνταγματικό Δίκαιο, ιδιαίτερα δε οι σχέσεις μεταξύ κρατικής και υπερεθνικής εξουσίας.
 


Ο Marcel Fratzscher (1971) διδάσκει Μακροοικονομία στο Πανεπιστήμιο Humboldt του Βερολίνου και είναι πρόεδρος του Ινστιτούτου DIW. Εργάζεται επίσης στην ΕΚΤ ως σύμβουλος και δίδαξε παλαιότερα στο Διεθνές Δίκαιο στο Πανεπιστήμιο Γκαίτε της Φρανκφούρτης
 
  
 
 
O Guntram B. Wolff είναι διευθυντής του Ινστιτούτου Bruegel στις Βρυξέλλες. Τα ερευνητικά του αντικείμενα είναι η ευρωπαϊκή οικονομία και διακυβέρνηση, η δημοσιονομική και νομισματική πολιτική, το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Είναι μέλος του Conseil d'Analyse Economique του Γάλλου προέδρου και του Solvay Brussels School's στο Πανεπιστήμιο των Βρυξελλών.
  
Γκούντραμ Βολφ (στον ιστότοπο Μετά την Κρίση):  
  
Και οι τρείς επιστήμονες είναι μέλη του Ομίλου Γκλίνικε:
(στον ιστότοπο Μετά την Κρίση)
  
  

Ινστιτούτο Bruegel - An Eye on Greece


Update 7.8.2015:

Jacques Delors, Gerhard Cromme, Henrik Enderlein, Pascal Lamy, Antonio Vittorino: Tρεις κίνδυνοι και τρεις ευκαιρίες για Ευρώπη και Ελλάδα («Το Βήμα»)
Ο Ζακ Ντελόρ είναι ο πρώην πρόεδρος της Επιτροπής και ιδρυτής του Ινστιτούτου Ζακ Ντελόρ, ο Γκέρχαρντ Κρόμε είναι πρόεδρος του Εποπτικού Συμβουλίου της Siemens, ο Χένρικ Εντερλάιν είναι διευθυντής του Ινστιτούτου Ζακ Ντελόρ στο Βερολίνο, ο Πασκάλ Λαμί είναι πρώην επικεφαλής του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου και ο Αντόνιο Βιτορίνο είναι πρόεδρος του Ινστιτούτου Ζακ Ντελόρ.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Printfriendly

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:
Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι

ΕΠΙΛΟΓΕΣ:<br>Αντρέϊ Αρσένιεβιτς Ταρκόφσκι
Πως η αγάπη επουλώνει τη φθορά του κόσμου

Enrico Berlinguer (1981):

Enrico Berlinguer (1981):
Η ηθική διάσταση στην κρίση της πολιτικής

Danilo Kiš:

Danilo Kiš:
Συμβουλές σε νεαρούς συγγραφείς, και όχι μόνον

Wolfgang Münchau

Wolfgang Münchau
Ο συντάκτης οικονομικών θεμάτων Βόλφγκανγκ Μύνχάου (Der Spiegel - Financial Times)

Predrag Matvejević:

Predrag Matvejević:
Ο Ρωσο-Κροάτης ανιχνευτής και λάτρης του Μεσογειακού κόσμου

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο Φρανκφουρτιανός από τη Νεμπράσκα: Δικαιοσύνη & ελπίδα απέναντι στην ιδιοτέλεια των ελίτ

Azra Nuhefendić

Azra Nuhefendić
Η δημοσιογράφος με τις πολλές διεθνείς διακρίσεις, γράφει για την οριακή, γειτονική Ευρώπη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη

Βαλκανική Χερσόνησος, η όμορφη
Όριο της Ευρώπης, οριακή Ευρώπη

Μάης του '36, Τάσος Τούσης

Μάης του '36, Τάσος Τούσης
Ο σκληρός Μεσοπόλεμος: η εποχή δοσμένη μέσα από τη ζωή ενός ανθρώπου - συμβόλου

Στον καιρό των τσιγγάνων και της μικρής Μαρίας

Ετικέτες

1968 αειφορία Αρχιτεκτονική Αυστρομαρξισμός Βαλκανική Βαρουφάκης βιοποικιλότητα Βρετανία Γαλλία Γερμανία Γκράμσι Εκπαίδευση ΕΚΤ Ελεφάντης Ενέργεια Επισφάλεια Ευρωκομμουνισμός ΗΠΑ Ήπειρος Θεοδωράκης Θεσσαλονίκη Ινστιτούτο Bruegel Ισπανία ιστορία Ιταλία Κέϋνς Κίνα Κινηματογράφος Κλιματική αλλαγή Κοινοτισμός κοινωνική ανισότητα Κορνήλιος Καστοριάδης Κοσμάς Ψυχοπαίδης Κύπρος Λογοτεχνία Μάνεσης Μάξ Βέμπερ Μάρξ Μαρωνίτης Μέσα Ενημέρωσης Μεσόγειος Μιχ. Παπαγιαννάκης Μουσική Μπερλινγκουέρ Νεοναζισμός Νεοφιλελευθερισμός Νίκος Πουλαντζάς Ο τόπος Οικολογία Π. Κονδύλης Παιδεία Πολωνία Πράσινοι Προσφυγιά Ρίτσος Ρωσία Σεφέρης Σολωμός Σοσιαλδημοκρατία συνδικαλισμός Σχολή Φραγκφούρτης Ταρκόφσκι Τουρκία Τράπεζες Τρομοκρατία Τσίπρας Φιλελευθερισμός Φιλοσοφία Φούσκα ακινήτων Χαλκιδική Χρήστος Γιανναράς Χριστιανισμός André Gorz Azra Nuhefendić Christopher Lasch Claus Offe Colin Crouch Ernst Bloch Ernst-W. Böckenförde Fischer Franklin Roosevelt Grexit Habermas J. Augstein Krugman Laclau Le Corbusier Louis Althusser Matvejević Mudde Niels Kadritzke Ralf Dahrendorf Stiglitz Streeck T. S. Eliot Ulrich Beck Ulrike Guérot Umberto Eco Wallerstein Walter Benjamin Wolfgang Münchau Žižek

Song for the Unification (Zbigniew Preisner -
Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube

Song for the Unification (Zbigniew Preisner - <br>Elzbieta Towarnicka - Kr. Kieślowski) - youtube
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων,
ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον...
Ἡ ἀγάπη ...πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει...
Νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη, τὰ τρία ταῦτα·
μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη (προς Κορινθ. Α΄ 13)

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Στο τέλος της γης
Νταβίντ Γκρόσμαν: Το πένθος του πατέρα και της Ιστορίας

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη

Κουνκούς ή Δίας, ένας λευκός γάτος απο τη Μοσούλη
Μια ιστορία προσφυγιάς, στη Λέσβο και στη Νορβηγία

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής

Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Erik Stokstad («Science»): New rice variety could feed the planet without warming it

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα

Μανιτάρια, ένα σύγχρονο ελληνικό θαύμα
Τα μικροκλίματα της Ελλάδας, εξασφαλίζουν μεγάλη βιοποικιλότητα μανιταριών (Βασιλική Χρυσοστομίδου, «Καθημερινή», αναδημοσίευση «Δασαρχείο»)

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»

Zygmunt Bauman: «Ρευστές ζωές, ρευστός κόσμος, ρευστή αγάπη»
«Είμαι βραχυπρόθεσμα απαισιόδοξος αλλά μακροπρόθεσμα αισιόδοξος»

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin

Zygmunt Bauman, Krzysztof Pomian, Marcel Gauchet, Michael Kazin
Ο 21ος αιώνας: Ένας κόσμος χωρίς την αριστερά (“Kultura Liberalna” - Πολωνία, αγγλικά)

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο

Οι φλαμουριές ανθίζουν στο Σεράγεβο
Η λογοτεχνική δημοσιογραφία στα καλύτερά της - Azra Nuhefendić

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος - του Μικαέλ Λεβύ

K.S. Karol (1924 - 10 Απριλίου 2014), ο δημοσιογράφος   - του Μικαέλ Λεβύ
- «Με ποιανού το μέρος είστε κύριε Κάρολ»; - «Είμαι με τον εαυτό μου»

Jürgen Habermas

Jürgen Habermas
¨Ολα τα κείμενα από το περιοδικό "Blätter für deutsche und internationale Politik"
(pdf, Γερμανικά)

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι

Η Ρεïχανέχ Τζαμπαρί και οι νάρκισσοι
Φιλελεύθεροι και «μαρξιστές» νάρκισσοι της «γενιάς του '68» στη Δύση, ποτέ δεν θα καταλάβουν γιατί προτίμησε το μνήμα για να μη παραιτηθεί από την αξιοπρέπειά της. Η αδιαφορία τους είναι φυσικό επακόλουθο της ιδεολογίας και της νοοτροπίας τους

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν

«Σταθμοί του Σταυρού», μια ταινία του Ντίτριχ Μπρίγκμαν
Η Μαρία ανήκει και στους δύο κόσμους, αλλά και σε κανέναν από αυτούς. Οὐ γὰρ ἔχομεν ὧδε μένουσαν πόλιν. Αντεπεξέρχεται όσο καλύτερα μπορεί στις απαιτήσεις των μεν και των δε, χωρίς να διστάζει να στηλώσει το κορμάκι της όταν διακυβεύονται οι αρχές της. Δε θέλει να τη φωτογραφίζουν, να την αναγκάζουν να ακούει ποπ μουσική, να λέει ψέματα, να αφίσταται των αξιών της. Δεν είναι ψόφιο ψάρι· πάει ενάντια στο ρεύμα. Θα θυσιάσει τη ζωή της για να μιλήσει επιτέλους ο τετράχρονος αδερφός της, που αρχίζει να θεωρείται αυτιστικός από ιατρούς και οικογένεια : μόλις ξεψυχήσει, ο αδερφός της αρχίζει να μιλάει - του Ν. Ράπτη

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)

Ρούντι Ντούτσκε, Ραλφ Ντάρεντορφ (Φράϊμπουργκ, 1968 - H «επί της στέγης του αυτοκινήτου συνομιλία»)
Ο ήπιος επαναστάτης χωρίς δόγμα με τον φιλελεύθερο υποστηρικτή της κοινωνικής δικαιοσύνης και του Κέϋνς - Υπερβάσεις «φραγμάτων» σε μια εποχή που η Πολιτική γραφόταν με κεφαλαίο «Π»

The Roosevelt Institute

The Roosevelt Institute
Ελεωνόρα και Φραγκλίνος Ρούσβελτ - Πολιτική για καιρούς οικονομικής κρίσης

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate

Jean Monnet's Brandy and Europe's Fate
Οι οραματισμοί του Ζαν Μονέ για την ενωμένη Ευρώπη και η αντιμετώπιση της κρίσης
- του Strobe Talbott (The Brookings Essay)

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο

Georg Trakl (1887-1914) - Ένας οδοιπόρος στον μαύρο άνεμο
Η ποίηση στα σκοτεινότερά της και στα καλύτερά της
Εισαγωγή, σημειώσεις, σχόλια, μετάφραση: Ιωάννα Αβραμίδου

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα

Παναγιώτης Ιωακειμίδης: Πολιτική εξουσία και ζώα
Ένας ρόλος για τα κατοικίδια στους χώρους της εξουσίας

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο
(πέθανε τον Μάïο του 2014)

Ο εκ των υστέρων αποχαιρετισμός στον Λουκάνικο, κατά κόσμον Θόδωρο <br>(πέθανε τον Μάïο του 2014)
Ο σκύλος - σύμβολο μιας σκληρής εποχής, η προσωπικότητα του 2011 (Time)

Φιλιά εις τα παιδιά

Φιλιά εις τα παιδιά
Ένα κομμάτι Θεσσαλονίκης του χθές και του σήμερα

Street Art Utopia

Street Art Utopia
We declare the world as our canvas

Christopher Lasch

Christopher Lasch
Ο καταναλωτισμός υπονομεύει τις αξίες της σταθερότητας και της αφοσίωσης, προπαγανδίζει
την καταστροφή της οικογενειακής ζωής (φωτ. από τον ιστότοπο Eagainst.com)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)

Jürgen Habermas - αφιέρωμα στο περιοδικό Esprit, 8/9-2015 (γαλλικά)
Ο τελευταίος φιλόσοφος - τι ζητά η φιλοσοφία σ' αυτούς τους δύσκολους καιρούς;

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ

Ενρίκο Μπερλινγκουέρ
Hθικολόγος, συντηρητικός, εργατιστής, προπαγανδιστής της λιτότητας;¨Η επικριτής του καταναλωτισμού και της σπατάλης, για μια άλλη πολιτική ηθική, για τον "μικρό" πολίτη;

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας

Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας
«Χριστούγεννα με τον Κοκκινολαίμη – Το Αηδόνι του Χειμώνα»